Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof

De Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof in Nederland is het verzoek waarmee een zwangere werknemer haar wettelijk verlof rond de bevalling aanvraagt bij werkgever en UWV, op grond van de Wet arbeid en zorg art. 3:1 en de uitkeringsregeling van Ziektewet art. 29a. Het verlof bedraagt in totaal ten minste zestien weken met een UWV-uitkering van honderd procent van het dagloon; tijdens de zwangerschap en het bevallingsverlof geldt bovendien een opzegverbod op grond van Burgerlijk Wetboek art. 7:670 lid 2, waardoor ontslag in beginsel nietig is.

De wettelijke grondslag ligt in WAZO art. 3:1 lid 1, dat bepaalt dat de vrouwelijke werknemer recht heeft op zwangerschaps- en bevallingsverlof in de periode rond de bevalling. De WAZO is in 2002 ingevoerd ter implementatie van EU-Richtlijn 92/85/EEG (zwangere werkneemstersrichtlijn) en in 2015 gemoderniseerd via de Wet werk en zekerheid. Het opzegverbod tijdens zwangerschap en bevallingsverlof staat verankerd in BW 7:670 lid 2; ontslag door de werkgever tijdens deze periode is in beginsel nietig conform BW 3:40, behoudens een aantal limitatief opgesomde uitzonderingen (faillissement werkgever, einde tijdelijk contract van rechtswege, ontslag wegens werkweigering).

Het zwangerschapsverlof start tussen zes weken (uiterlijk) en vier weken (vroegst) voor de vermoedelijke bevallingsdatum, naar keuze van de werkneemster. Op grond van WAZO art. 3:1 lid 3 dient de werknemer ten minste drie weken voor de gewenste startdatum schriftelijk aan de werkgever te melden wanneer zij het verlof wil aanvangen, vergezeld van een verklaring van de verloskundige of huisarts (Wet beroepen in de individuele gezondheidszorg, BIG-registratie). De werkneemster mag tot drie dagen voor de gewenste startdatum de datum nog wijzigen.

Na de bevalling start het bevallingsverlof van minimaal tien weken conform WAZO art. 3:1 lid 2. Indien het zwangerschapsverlof korter dan zes weken heeft geduurd (bijvoorbeeld doordat de bevalling vroegtijdig plaatsvond), wordt het bevallingsverlof verlengd met het verschil, zodat de totale duur ten minste 16 weken bedraagt. Bij meerlingen-zwangerschap (tweeling, drieling) start het zwangerschapsverlof acht tot tien weken voor uitgerekende datum en bedraagt het totale verlof ten minste 20 weken conform WAZO art. 3:1 lid 4.

De WAZO-uitkering wordt door UWV aangevraagd via een gecombineerd aanvraagformulier waarop werkgever en werknemer beide gegevens invullen. De werkgever vraagt de uitkering aan namens de werkneemster via Mijn UWV; UWV stort de uitkering rechtstreeks of via de werkgever (verloning via de salarisadministratie). De uitkering bedraagt 100% van het dagloon, berekend conform het Dagloonbesluit werknemersverzekeringen op basis van het loon in de 12 maanden direct voor het zwangerschapsverlof (referteperiode). Bovenop de WAZO-uitkering kan een CAO-aanvulling tot 100% bruto-loon gelden (CAO Rijk, CAO Metalektro, CAO Ziekenhuizen, CAO ABN AMRO).

Het zwangerschaps- en bevallingsverlof onderscheidt zich van het geboorteverlof (kraamverlof) voor partners conform WAZO art. 4:2 (eenmaal weeklonig kraamverlof binnen vier weken na geboorte plus vijfmaal weeklonig aanvullend geboorteverlof binnen zes maanden conform WAB 2020 art. 4:2a), het ouderschapsverlof conform WAZO art. 6:1 (26 maal de wekelijkse arbeidsduur, deels betaald via UWV-uitkering vanaf augustus 2022 voor maximaal negen weken), en het adoptie- of pleegzorgverlof conform WAZO art. 3:2 (zes weken aaneen voor adoptie of pleegzorg). Werknemers met een gebroken dienstverband of zonder werkgever vragen WAZO-uitkering rechtstreeks aan bij UWV via een vrijwillig-verzekerd-formulier op grond van Ziektewet art. 64.

De Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof Nederland is nodig in alle situaties waarin een werknemer recht op het wettelijk verlof en de UWV-uitkering wil veiligstellen. Tijdige indiening voorkomt verlies van inkomen, onduidelijkheid over startdatum en discussies met werkgever.

Reguliere zwangerschap met eenling. Bij een normaal verlopende zwangerschap meldt de werkneemster ten minste drie weken voor de gewenste startdatum (uiterlijk zes weken voor uitgerekende datum) schriftelijk aan werkgever en UWV de aanvang van het zwangerschapsverlof. De totale duur bedraagt ten minste 16 weken: 6 weken voor + 10 weken na bevalling. Bij vroegtijdige bevalling (bevalling voor de zesde week voor uitgerekende datum) wordt het bevallingsverlof evenredig verlengd, met behoud van de totale 16 weken.

Meerlingen-zwangerschap (tweeling, drieling). Bij meerlingen kent WAZO art. 3:1 lid 4 een verlengd zwangerschapsverlof toe: aanvang acht tot tien weken voor de uitgerekende datum. De totale duur bedraagt minimaal 20 weken aaneen. De medische verklaring moet de meerlingen-status bevestigen via echografie of doktersverklaring. UWV verifieert de medische gegevens via het reguliere dagloonprotocol.

Vroegtijdige bevalling. Wanneer de bevalling vroegtijdig plaatsvindt voordat het volledige zwangerschapsverlof is opgenomen, wordt het bevallingsverlof verlengd met de onbenutte zwangerschapsverlofdagen zodat de totale duur ten minste 16 weken (eenling) of 20 weken (meerling) bedraagt. De werkneemster meldt de bevalling binnen 24 uur aan werkgever en UWV met de geboorteakte van de gemeente conform BRP-registratie.

Medische complicaties tijdens of na zwangerschap. Bij arbeidsongeschiktheid tijdens zwangerschap door zwangerschapsgerelateerde aandoeningen (bekkeninstabiliteit, hypertensie, zwangerschapsdiabetes) gaat de werkneemster eerst in de Ziektewet (ZW) conform BW 7:629 met loondoorbetaling 100% door de werkgever en eventuele aanvullende uitkering. Na het reguliere zwangerschapsverlof gaat de uitkering over in de Ziektewet voor de aanvullende periode. Bij langdurige post-bevallings-complicaties geldt overgang naar reguliere Ziektewet of WIA na 104 weken loondoorbetaling conform Wet verbetering poortwachter 2002.

Werknemer in vast of tijdelijk dienstverband. Werknemers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd conform BW 7:610 of een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd conform BW 7:667 hebben recht op WAZO-uitkering via UWV. Het opzegverbod tijdens zwangerschap conform BW 7:670 lid 2 geldt ook tijdens het tijdelijke contract; verlenging of beeindiging tijdens de zwangerschapsperiode behoeft bijzondere aandacht.

Uitzendkracht of payroll-werknemer. Uitzendkrachten en payroll-werknemers hebben in beginsel ook recht op WAZO-uitkering, mits aan de wekeneis is voldaan: in de 36 weken direct voor het verlof in ten minste 26 weken hebben gewerkt als werknemer (Werkloosheidswet art. 17). UWV controleert de wekeneis via de polisadministratie (LAP-loonopgaven). Bij gebroken dienstverband valt de aanvraag onder de Ziektewet conform ZW art. 29a.

Zelfstandige (ZZP-er) of eigen ondernemer. Zelfstandigen zonder werkgever vallen niet onder de WAZO maar onder de Zelfstandig en Zwanger-regeling (ZEZ-regeling) conform Wet ZEZ 2008. Aanvraag bij UWV met startdatum en uitgerekende datum; uitkering 100% van het rekeninkomen, gemaximeerd op het minimumloon (1.995 euro bruto per maand 2026). Aanvraag binnen vier weken na startdatum verlof.

WAZO en verandering werkgever tijdens zwangerschap. Wanneer de werkneemster van werkgever wisselt tijdens zwangerschap, blijft het recht op WAZO-uitkering bestaan mits zij ten minste in de periode direct voor het verlof werkzaam is in loondienst. Bij gebroken dienstverband (einde tijdelijk contract van rechtswege voor verlof) gaat de aanvraag naar Ziektewet conform ZW art. 29a, met UWV als uitkeringsinstantie in plaats van werkgever.

Flexibele startdatum binnen wettelijke kaders. Op grond van WAZO art. 3:1 lid 3 mag de werkneemster de startdatum tot drie dagen voor de oorspronkelijk gemelde datum nog wijzigen. Vroeger of later starten dan zes tot vier weken voor uitgerekende datum is in beginsel niet mogelijk, behoudens medische noodzaak (bedrust voorgeschreven door specialist met BIG-registratie). De werkgever moet flexibiliteit verlenen binnen de wettelijke kaders.

Bevallingsverlof opdelen na zes weken (sinds 2015). Sinds de Wet werk en zekerheid 2015 mag de werkneemster het bevallingsverlof na de eerste zes weken in delen opnemen, gespreid over 30 weken na de bevalling conform WAZO art. 3:1a. Schriftelijke overeenstemming met werkgever is nodig. Dit biedt flexibiliteit voor langzame terugkeer naar werk.

Een correcte Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof Nederland bevat onderstaande elementen die het recht op verlof en WAZO-uitkering veiligstellen. Een goed gedocumenteerde aanvraag voldoet aan WAZO art. 3:1, ZW art. 29a en het Dagloonbesluit werknemersverzekeringen.

Volledige persoonsgegevens werkneemster. BSN (Burgerservicenummer 9-cijferig conform Wet algemene bepalingen burgerservicenummer), volledige naam volgens identiteitsbewijs, geboortedatum, BRP-adres uit de Basisregistratie Personen, telefoon, e-mailadres, IBAN voor uitkeringsbetaling. Voor zorgverzekering en automatische premieinhouding wordt het IBAN doorgegeven aan Zorgverzekeraars Nederland.

Gegevens werkgever en arbeidsovereenkomst. Statutaire naam werkgever, KVK-nummer (8 cijfers uit het Kamer van Koophandel Handelsregister), loonadministratienummer (LH-nummer 9 cijfers + L01), startdatum dienstverband, soort arbeidsovereenkomst (onbepaalde tijd conform BW 7:610, bepaalde tijd conform BW 7:667, oproepcontract, uitzendovereenkomst, payroll), bruto-jaarsalaris laatste 12 maanden inclusief vakantietoeslag voor dagloonberekening conform Dagloonbesluit werknemersverzekeringen.

Uitgerekende datum en medische verklaring. De uitgerekende bevallingsdatum (a terme datum) wordt vastgesteld door verloskundige of huisarts met BIG-registratie (Wet beroepen in de individuele gezondheidszorg). De verklaring wordt bijgevoegd bij de aanvraag; bij wijziging van de uitgerekende datum (verschuiving van ten minste twee weken) moet een nieuwe verklaring worden overlegd. Voor meerlingen-zwangerschap moet de echografie de meerlingen-status bevestigen.

Gewenste startdatum zwangerschapsverlof. Op grond van WAZO art. 3:1 lid 3 mag de werkneemster zelf kiezen wanneer het verlof start: tussen zes weken (uiterlijk) en vier weken (vroegst) voor de uitgerekende datum. Vermeld de gewenste startdatum (formaat DD-MM-JJJJ). De startdatum mag tot drie dagen voor de oorspronkelijke datum nog worden gewijzigd zonder werkgeverstoestemming.

Berekening totale duur en einddatum. Voor een eenling-zwangerschap bedraagt het totale verlof minimaal 16 weken (6 + 10). Voor meerlingen-zwangerschap minimaal 20 weken (8-10 + 10-12). Vermeld de berekende einddatum bij normale geboorte op uitgerekende datum, met aantekening dat de werkelijke einddatum afhangt van de werkelijke bevallingsdatum. Bij vroegtijdige bevalling wordt het bevallingsverlof verlengd zodat de totale duur gehandhaafd blijft.

Verklaring vorige WAZO-uitkering. Vermeld of u in de voorafgaande 36 weken eerder een WAZO-uitkering, WW-uitkering of WIA-uitkering heeft ontvangen. Dit beinvloedt de berekening van de wekeneis (Werkloosheidswet art. 17) en de dagloonberekening (Dagloonbesluit werknemersverzekeringen). Bij twijfel: raadpleeg Mijn UWV voor het arbeidsverleden of laat door werkgever de polisadministratie verifieren.

Dagloonberekening en uitkering. UWV bepaalt het dagloon op basis van het bruto-loon in 12 maanden direct voor het verlof (referteperiode), inclusief vakantietoeslag, dertiende maand, structurele bonus en ploegentoeslag. Het maximumdagloon 2026 bedraagt 281,77 euro per dag. De WAZO-uitkering bedraagt 100% van het dagloon. Vermeld in de aanvraag het verwachte bruto-dagloon en het maximum.

CAO-aanvullingsregeling. Vermeld de toepasselijke CAO (bijvoorbeeld CAO Metalektro 2025-2027, CAO Rijk 2024-2026, CAO ABN AMRO 2025-2026, CAO Ziekenhuizen 2024-2026). Veel CAO's bepalen dat de werkgever de WAZO-uitkering aanvult tot 100% bruto-loon, zodat de werkneemster geen inkomensverlies lijdt. Sommige CAO's bieden ook ouderschapsverlof uitbreiding boven WAZO art. 6:1 (vroeger 26 maal arbeidsduur, sinds augustus 2022 gedeeltelijk betaald via UWV).

Bevallingsmelding en geboorteakte. Na de bevalling meldt de werkneemster binnen 24 uur aan werkgever en UWV de bevalling, met opgave van bevallingsdatum, geslacht kind en doopnaam (indien bekend). Een kopie van de geboorteakte van de gemeente (BRP-registratie binnen drie dagen na geboorte conform Wet BRP) moet binnen vier weken aan UWV worden verzonden voor verlenging tot 16 weken (of meer bij meerlingen).

Opzegverbod tijdens zwangerschap (BW 7:670 lid 2). Verwijs in de aanvraag naar het opzegverbod tijdens zwangerschap en bevallingsverlof, gehandhaafd door BW 7:670 lid 2. Ontslag door de werkgever tijdens deze periode is in beginsel nietig conform BW 3:40, behoudens limitatief opgesomde uitzonderingen. forms-legal.com biedt gratis modellen voor diverse arbeidsrechtelijke situaties, waaronder verlofaanvraag, ontslagbrief werknemer en arbeidsovereenkomst. Zie ook de gerelateerde modellen voor arbeidsovereenkomst onbepaalde tijd en arbeidsovereenkomst bepaalde tijd voor de basis-werkgeververplichting, en het UWV-WW-aanvraagformulier voor de situatie na einde bevallingsverlof bij gebroken dienstverband.

De Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof Nederland wordt in onderstaande stappen voorbereid, ingevuld en verzonden aan werkgever en UWV. Volg de stappen zorgvuldig om tijdige uitkering 100% via UWV en behoud van werkgeverrechten te waarborgen.

Stap 1 - Bezoek verloskundige en verkrijg medische verklaring. Bij vaststelling van zwangerschap meldt u zich bij een verloskundige met BIG-registratie of huisarts. De verloskundige stelt de uitgerekende bevallingsdatum (a terme datum) vast via echografie rond de twaalfde zwangerschapsweek en geeft een schriftelijke verklaring af. Voor meerlingen-zwangerschap (tweeling, drieling) moet de echografie de meerlingen-status bevestigen voor het verlengde verlof.

Stap 2 - Meld zwangerschap aan werkgever. Tussen de 12e en 28e zwangerschapsweek meldt u de zwangerschap mondeling en schriftelijk aan uw werkgever met overlegging van de medische verklaring. De werkgever heeft op grond van Arbowet art. 5 een zorgplicht voor zwangere werkneemster: aanpassing werkplek, voorkomen blootstelling chemische stoffen, geen nachtdienst na de 28e week, geen overwerk. Vraag werkgever om risico-inventarisatie en evaluatie (RI&E) voor zwangere medewerksters.

Stap 3 - Bepaal gewenste startdatum zwangerschapsverlof. Kies wanneer u het verlof wilt aanvangen: tussen zes weken (uiterlijk) en vier weken (vroegst) voor uitgerekende datum conform WAZO art. 3:1 lid 3. Bij behoefte aan vroeg rust (bekkenklachten, vermoeidheid, complicaties) kies vier of vijf weken vooraf. Bij behoefte aan maximaal verlof na geboorte kies zes weken vooraf voor totaal 16 weken.

Stap 4 - Meld startdatum drie weken vooraf aan werkgever. Ten minste drie weken voor gewenste startdatum meldt u schriftelijk aan werkgever de aanvang van het zwangerschapsverlof, met bijgevoegde medische verklaring. De melding bevat: BSN, naam, functie, gewenste startdatum (DD-MM-JJJJ), uitgerekende datum, totale duur (16 of 20 weken), en verzoek aan werkgever om WAZO-uitkering aan te vragen bij UWV.

Stap 5 - Werkgever vraagt WAZO-uitkering aan bij UWV. De werkgever vraagt namens u de WAZO-uitkering aan via Mijn UWV (uwv.nl/mijn-uwv) of via Loonaangifte Polisadministratie (LAP). De aanvraag bevat: uw BSN, dienstverbandgegevens, gewenste startdatum, uitgerekende datum, en eventueel een berekening van het dagloon. UWV verifieert de gegevens via de polisadministratie en stuurt een toekenningsbeschikking met dagloon en uitkeringsperiode.

Stap 6 - Beoordeel dagloon en CAO-aanvulling. UWV bepaalt het dagloon op basis van het bruto-loon in 12 maanden direct voor het verlof. Maximum 2026: 281,77 euro per dag. Bij salaris boven het maximumdagloon ontvangt u WAZO 100% van het maximum (circa 4.580 euro bruto per maand). Veel CAO's (CAO Metalektro, CAO Rijk, CAO ABN AMRO, CAO Ziekenhuizen) bepalen aanvulling tot 100% van het feitelijke bruto-loon door werkgever, zodat geen inkomensverlies optreedt.

Stap 7 - Bevallingsmelding binnen 24 uur na geboorte. Na de bevalling meldt u binnen 24 uur aan werkgever en UWV de bevalling met opgave van bevallingsdatum, geslacht en doopnaam (indien bekend). Verstuur de melding per e-mail aan HR en via Mijn UWV. Een kopie van de geboorteakte van de gemeente (BRP-registratie binnen drie dagen na geboorte conform Wet BRP) moet binnen vier weken aan UWV worden verzonden.

Stap 8 - Bevallingsverlof na bevalling. Het bevallingsverlof start direct na de bevalling en duurt minimaal tien weken conform WAZO art. 3:1 lid 2. Bij vroegtijdige bevalling wordt het bevallingsverlof verlengd met onbenutte zwangerschapsverlofdagen, zodat totaal 16 weken gehandhaafd blijft. Voor meerlingen totaal 20 weken. Sinds 2015 mag bevallingsverlof na de eerste zes weken in delen worden opgenomen, gespreid over 30 weken conform WAZO art. 3:1a, na schriftelijke overeenstemming met werkgever.

Stap 9 - Terugkeer naar werk. Een week voor einddatum bevallingsverlof neemt u contact op met werkgever voor terugkeer. Werkgever moet u in dezelfde of vergelijkbare functie en arbeidsvoorwaarden plaatsen conform BW 7:670 lid 2 en EU-Richtlijn 92/85/EEG art. 11. Bij weigering door werkgever van vergelijkbare functie: beroep bij kantonrechter conform BW 7:686a binnen zes maanden, met mogelijke vergoeding voor onrechtmatig handelen werkgever (BW 6:74).

Stap 10 - Combinatie met ouderschapsverlof of geboorteverlof partner. Na het bevallingsverlof kunnen ouders ouderschapsverlof opnemen conform WAZO art. 6:1: tot 26 maal de wekelijkse arbeidsduur per ouder per kind tot 8 jaar. Sinds augustus 2022 worden de eerste negen weken gedeeltelijk betaald via UWV-uitkering ouderschapsverlof (70% dagloon). De partner heeft daarnaast recht op geboorteverlof (kraamverlof) van eenmaal de weeklonig + vijfmaal de weeklonig aanvullend conform WAZO art. 4:2 en WAB 2020 art. 4:2a.

De Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof Nederland is onderworpen aan een aantal wettelijke en procedurele vereisten conform Wet arbeid en zorg (WAZO), Ziektewet (ZW), Burgerlijk Wetboek, Algemene wet bestuursrecht (Awb) en EU-Richtlijn 92/85/EEG. Niet-naleving leidt tot verlies van uitkering, vergoeding of geschil.

Recht op zwangerschapsverlof (WAZO art. 3:1 lid 1). Iedere vrouwelijke werknemer met een arbeidsovereenkomst in Nederland heeft recht op ten minste 16 weken zwangerschaps- en bevallingsverlof: minimaal 6 weken voor uitgerekende datum + minimaal 10 weken na bevalling. Bij meerlingen-zwangerschap (tweeling, drieling) minimaal 20 weken aaneen. Het recht ontstaat ongeacht aanstellingsduur, arbeidsduur of CAO-categorie. Werkneemsters in tijdelijk contract, oproepcontract, uitzendovereenkomst of payroll hebben evenzeer recht.

Wekeneis voor WAZO-uitkering (Werkloosheidswet art. 17). Voor het recht op WAZO-uitkering 100% via UWV geldt de wekeneis: in de 36 weken direct voor het verlof in ten minste 26 weken hebben gewerkt als werknemer. Bij niet-voldoen aan wekeneis gaat de aanvraag over in de Ziektewet conform ZW art. 29a. UWV controleert de wekeneis via de polisadministratie (LAP) op basis van loonopgaven werkgever.

Melding drie weken vooraf (WAZO art. 3:1 lid 3). De werkneemster meldt ten minste drie weken voor gewenste startdatum schriftelijk aan werkgever het zwangerschapsverlof. De melding bevat: gewenste startdatum, uitgerekende datum, gewenste duur. Bijlage: medische verklaring van verloskundige of huisarts met BIG-registratie. De startdatum mag tot drie dagen voor oorspronkelijke datum nog worden gewijzigd zonder werkgeverstoestemming.

Keuzevrijheid startdatum (WAZO art. 3:1 lid 3). De werkneemster mag zelf kiezen wanneer het verlof start: tussen zes weken (uiterlijk) en vier weken (vroegst) voor uitgerekende datum. Eerder starten dan vier weken kan alleen om medische redenen na verklaring specialist met BIG-registratie. Later starten dan zes weken voor uitgerekende datum is wettelijk niet toegestaan, zelfs niet op verzoek werkneemster, ter bescherming van moeder en kind.

Uitkering 100% dagloon (Ziektewet art. 29a). De WAZO-uitkering bedraagt 100% van het bruto-dagloon, gemaximeerd op het maximumdagloon van 281,77 euro per dag in 2026. Berekening conform het Dagloonbesluit werknemersverzekeringen: bruto-loon in 12 maanden direct voor verlof (referteperiode), inclusief vakantietoeslag 8%, dertiende maand, structurele bonus, ploegentoeslag. Het dagloon dient ook als basis voor latere WW- of WIA-uitkering.

Opzegverbod tijdens zwangerschap (BW 7:670 lid 2). De werkgever mag de arbeidsovereenkomst niet opzeggen tijdens zwangerschap en bevallingsverlof, en niet binnen zes weken na terugkeer in het werk. Een opzegging in strijd hiermee is in beginsel nietig conform BW 3:40 of vernietigbaar conform BW 7:670a. Uitzonderingen: faillissement werkgever, einde tijdelijk contract van rechtswege, ontslag op staande voet wegens dringende reden bij werkneemster (BW 7:678).

Recht op terugkeer in vergelijkbare functie (EU-Richtlijn 92/85/EEG art. 11). Na het bevallingsverlof heeft de werkneemster recht op terugkeer in dezelfde of een vergelijkbare functie met behoud van bestaande arbeidsvoorwaarden. Wijziging in functie, salaris of werkschema vereist instemming werkneemster. Bij ongeoorloofde wijziging: schadevergoeding via kantonrechter (BW 7:686a) binnen zes maanden of via FNV/CNV/De Unie of arbeidsrechtadvocaat aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten.

Arbeidsbescherming tijdens zwangerschap (Arbowet art. 5). De werkgever heeft op grond van Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) art. 5 een zorgplicht voor zwangere werkneemster: aanpassing werkplek aan zwangerschap, voorkomen blootstelling chemische stoffen of straling, geen nachtdienst na 28e week (Arbeidstijdenwet ATW art. 4:8 lid 2), geen overwerk, geen werkzaamheden in tropische temperaturen of met zware lichamelijke belasting. Risico-inventarisatie en evaluatie (RI&E) is verplicht.

Bevallingsmelding aan UWV en gemeente. Na bevalling meldt de werkneemster binnen 24 uur de bevalling aan werkgever en UWV. Een kopie van de geboorteakte van de gemeente (BRP-registratie binnen drie dagen na geboorte conform Wet BRP) moet binnen vier weken aan UWV worden verzonden. Late melding kan tot opschorting van bevallingsverlof of korting op uitkering leiden conform Awb art. 4:13.

Bezwaar en beroep bij UWV-afwijzing (Awb art. 6:7). Tegen een UWV-beschikking (afwijzing aanvraag, korting uitkering, onjuiste dagloonberekening) staat bezwaar open binnen zes weken na dagtekening conform Algemene wet bestuursrecht art. 6:7. UWV neemt uitspraak op bezwaar binnen 13 weken (verlengbaar met zes weken). Tegen uitspraak op bezwaar staat beroep open bij rechtbank (sector bestuursrecht); hoger beroep bij Centrale Raad van Beroep (CRvB) te Utrecht conform Awb art. 8:104.

Bij het indienen van de Aanvraag Zwangerschaps- en Bevallingsverlof Nederland worden onderstaande fouten regelmatig gemaakt. Vermijd deze om verlies van uitkering, korting, of geschillen met werkgever en UWV te voorkomen.

Fout 1 - Niet tijdig melden aan werkgever (minder dan drie weken vooraf). Op grond van WAZO art. 3:1 lid 3 moet de werkneemster ten minste drie weken voor gewenste startdatum schriftelijk melden. Bij te late melding kan de werkgever de startdatum verschuiven naar drie weken na meldingsdatum, met financiele schade voor werkneemster. Tijdige melding (vier tot zes weken vooraf) waarborgt soepele overgang en geeft werkgever tijd voor vervanging.

Fout 2 - Onjuiste keuze startdatum (vroeger dan vier weken vooraf). De wet biedt keuzevrijheid tussen zes weken (uiterlijk) en vier weken (vroegst) voor uitgerekende datum conform WAZO art. 3:1 lid 3. Eerder starten dan vier weken kan alleen om medische redenen met specialist-verklaring (BIG-registratie). Vroege start zonder medische grond resulteert in afwijzing door UWV en mogelijk verlies van weken aan het einde van het verlof.

Fout 3 - Geen medische verklaring bij aanvraag. UWV vereist een medische verklaring van verloskundige of huisarts met BIG-registratie (Wet beroepen in de individuele gezondheidszorg) als bewijs van zwangerschap en uitgerekende datum. Zonder verklaring wordt de aanvraag opgeschort. Voor meerlingen-zwangerschap moet de echografie de meerlingen-status bevestigen voor het verlengde verlof van 20 weken.

Fout 4 - Niet melden van bevalling binnen 24 uur. Na de bevalling moet binnen 24 uur worden gemeld aan werkgever en UWV met opgave van datum, geslacht en doopnaam (indien bekend). Late melding kan tot opschorting van bevallingsverlof of korting op uitkering leiden conform Awb art. 4:13. Een kopie van de geboorteakte van de gemeente (BRP-registratie binnen drie dagen na geboorte conform Wet BRP) moet binnen vier weken aan UWV worden verzonden voor verlenging tot 16 weken.

Fout 5 - Verwarring tussen WAZO en Ziektewet. Bij arbeidsongeschiktheid tijdens zwangerschap door zwangerschapsgerelateerde aandoeningen (bekkeninstabiliteit, hypertensie, zwangerschapsdiabetes) gaat de werkneemster in de Ziektewet (ZW) conform BW 7:629, niet in WAZO-verlof. Loondoorbetaling 70% door werkgever met eventuele CAO-aanvulling tot 100%. Na het reguliere WAZO-verlof gaat de uitkering eventueel weer over in de Ziektewet voor aanvullende periode.

Fout 6 - Onjuiste dagloonberekening met te laag bedrag. UWV bepaalt het dagloon op basis van het bruto-loon in 12 maanden direct voor verlof (referteperiode), inclusief vakantietoeslag, dertiende maand, structurele bonus en ploegentoeslag. Werkgevers berekenen vaak alleen het basis-bruto-loon, met soms tientallen procenten verschil. Controleer de dagloonberekening van UWV en maak bij twijfel bezwaar binnen zes weken conform Algemene wet bestuursrecht art. 6:7.

Fout 7 - Geen aanvulling tot 100% volgens CAO geclaimd. Veel CAO's (CAO Metalektro 2025-2027, CAO Rijk 2024-2026, CAO ABN AMRO 2025-2026, CAO Ziekenhuizen 2024-2026) bepalen dat de werkgever de WAZO-uitkering aanvult tot 100% van het feitelijke bruto-loon, zodat geen inkomensverlies optreedt. Werkneemsters verzuimen vaak deze aanvulling op te vragen. Controleer cao.szw.nl voor uw CAO en vraag schriftelijk om aanvulling bij werkgever.

Fout 8 - Werkgever weigert opzegverbod te respecteren. Het opzegverbod tijdens zwangerschap en bevallingsverlof conform BW 7:670 lid 2 is dwingend recht. Een opzegging in strijd hiermee is in beginsel nietig conform BW 3:40 of vernietigbaar conform BW 7:670a. Bij dreigend ontslag: direct contact met FNV, CNV, De Unie of arbeidsrechtadvocaat aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten. Vorderingen tot vernietiging binnen twee maanden via kantonrechter conform BW 7:686a.

Fout 9 - Niet terugkeer in vergelijkbare functie na verlof. De werkgever moet de werkneemster na bevallingsverlof in dezelfde of vergelijkbare functie en arbeidsvoorwaarden plaatsen conform EU-Richtlijn 92/85/EEG art. 11. Onbillijke wijziging in functie, salaris of werkschema is in strijd met het non-discriminatiebeginsel van Algemene wet gelijke behandeling (AWGB). Bij weigering: kantonrechter binnen zes maanden voor schadevergoeding conform BW 7:686a en BW 6:74.

Fout 10 - Verzuim om ouderschapsverlof en geboorteverlof partner aan te vragen. Na bevallingsverlof kunnen ouders ouderschapsverlof opnemen conform WAZO art. 6:1 (tot 26 maal de wekelijkse arbeidsduur per ouder per kind tot 8 jaar, sinds augustus 2022 eerste 9 weken gedeeltelijk betaald via UWV op 70% dagloon). De partner heeft daarnaast recht op geboorteverlof conform WAZO art. 4:2 (eenmaal de weeklonig + vijfmaal de weeklonig aanvullend conform WAB 2020). Tijdige aanvraag bij werkgever en UWV via Mijn UWV is essentieel.