Skip to main content

Nieruchomości

Umowa użyczenia lokalu

Umowa użyczenia lokalu w Polsce to umowa, przez którą użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu w użyczenie przez czas oznaczony lub nieoznaczony na bezpłatne używanie lokalu…

Najważniejsze informacje

PolskaPolskaPolski (PL)BezpłatniePDF & Word
Podstawa prawnaKodeks cywilny (ustawa z 23.04.1964 r.), art. 710-719 (użyczenie)Miejsca na podpis w tym wzorze: 2 strony
Umowa użyczenia lokalu

Rzeczpospolita Polska — Kodeks cywilny art. 710-719 (użyczenie)

(zawarta na podstawie art. 710-719 Kodeksu cywilnego)

§ 1. Strony umowy

Umowa użyczenia lokalu zawarta w [Miejsce] w dniu [Data zawarcia] pomiędzy:

[Użyczający], PESEL/NIP [PESEL/NIP użyczającego], adres [Adres użyczającego] — zwanym dalej „Użyczającym”,

a

[Biorący w użyczenie], PESEL/NIP/KRS [PESEL/NIP/KRS biorącego], adres [Adres biorącego] — zwanym dalej „Biorącym w użyczenie”.

§ 2. Przedmiot użyczenia

2.1

Użyczający oświadcza, że przysługuje mu tytuł prawny do lokalu położonego pod adresem [Adres lokalu], o powierzchni użytkowej [Powierzchnia] m2, składającego się z: [Opis pomieszczeń].

2.2

Użyczający oddaje Biorącemu w użyczenie ww. lokal do bezpłatnego używania w celu: [Cel użyczenia], zgodnie z art. 710 Kodeksu cywilnego.

2.3

Użyczenie ma charakter nieodpłatny. Biorący w użyczenie nie płaci czynszu ani innego wynagrodzenia za korzystanie z lokalu.

§ 3. Czas trwania użyczenia

3.1

Użyczenie rozpoczyna się dnia [Data rozpoczęcia] i zawarte jest na czas [Rodzaj użyczenia].

§ 4. Obowiązki stron

4.1

Biorący w użyczenie zobowiązuje się używać lokalu zgodnie z jego przeznaczeniem i celem wskazanym w § 2, dbać o lokal jak o własną własność i nie dokonywać w nim zmian bez pisemnej zgody Użyczającego, zgodnie z art. 712 Kodeksu cywilnego.

4.2

Koszty mediów, eksploatacji i utrzymania lokalu ponosi: [Koszty mediów]. Koszty te nie stanowią wynagrodzenia za użyczenie, lecz należą do zwykłych kosztów utrzymania na podstawie art. 713 Kodeksu cywilnego.

4.3

Stan lokalu i zasady napraw: [Stan i naprawy]. Naprawy poważniejsze, niezbędne do utrzymania lokalu w stanie przydatnym do użytku, obciążają Użyczającego.

4.4

Dalsze użyczenie lub podnajem lokalu osobom trzecim jest dopuszczalne wyłącznie za uprzednią pisemną zgodą Użyczającego (art. 712 § 2 Kodeksu cywilnego).

4.5

Biorący w użyczenie odpowiada za pogorszenie stanu lokalu wynikłe z używania niezgodnego z przeznaczeniem lub z umową. Za przypadkowe zniszczenie lub pogorszenie Biorący odpowiada, jeżeli mógł zapobiec wypadkowi, używając własnej rzeczy, lub gdy korzystał z lokalu w sposób sprzeczny z umową (art. 714 KC).

4.6

Po zakończeniu użyczenia Biorący zobowiązuje się zwrócić lokal w stanie niepogorszonym ponad zwykłe zużycie, na zasadach art. 718 Kodeksu cywilnego.

§ 5. Postanowienia szczególne

[Postanowienia szczególne]

§ 6. Postanowienia końcowe

6.1

W sprawach nieuregulowanych stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, w szczególności art. 710-719 KC dotyczące użyczenia.

6.2

Wszelkie zmiany umowy wymagają formy pisemnej pod rygorem nieważności.

6.3

Spory rozstrzyga sąd rejonowy właściwy dla miejsca położenia lokalu.

6.4

Umowę sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.

Podpisy

[Miejsce], dnia [Data zawarcia]

Użyczający

[Użyczający]

Signature

Date: ________________

Biorący w użyczenie

[Biorący w użyczenie]

Signature

Date: ________________

Czym jest Umowa użyczenia lokalu?

Umowa użyczenia lokalu w Polsce to umowa, przez którą użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu w użyczenie przez czas oznaczony lub nieoznaczony na bezpłatne używanie lokalu, zgodnie z art. 710 Kodeksu cywilnego z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kluczową cechą odróżniającą użyczenie od najmu jest całkowita nieodpłatność: biorący nie płaci czynszu ani żadnego wynagrodzenia, a jedynie ponosi zwykłe koszty utrzymania lokalu na podstawie art. 713 KC.

Użyczenie lokalu jest jedną z najczęstszych form nieodpłatnego udostępniania nieruchomości w polskiej praktyce prawnej. Właściciele użyczają lokale dzieciom, krewnym, znajomym lub organizacjom pozarządowym prowadzącym działalność charytatywną. Przy użyczeniu lokalu mieszkalnego, także między bliskimi osobami, obok Kodeksu cywilnego stosuje się ustawę z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, ponieważ art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy zalicza do lokatorów osobę używającą lokal na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności, a pkt 4 obejmuje lokale służące zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.

Biorący w użyczenie ma obowiązek używać lokalu zgodnie z przeznaczeniem i celem wskazanym w umowie oraz dbać o niego jak o własną rzecz, na zasadach art. 712 Kodeksu cywilnego. Bez zgody użyczającego nie może on oddawać lokalu do korzystania osobom trzecim (art. 712 § 2 KC). Naruszenie tego zakazu uprawnia użyczającego do żądania zwrotu lokalu bez zachowania terminów.

Odpowiedzialność za pogorszenie stanu lokalu reguluje art. 714 KC: biorący w użyczenie odpowiada za przypadkowe zniszczenie lub pogorszenie, jeżeli mógł zapobiec wypadkowi, używając własnej rzeczy lub gdy korzystał z lokalu niezgodnie z przeznaczeniem lub umową. Przy starannym używaniu lokalu biorący nie ponosi odpowiedzialności za zwykłe zużycie wynikające z prawidłowego korzystania.

Zwrot lokalu po zakończeniu użyczenia reguluje art. 718 Kodeksu cywilnego. Biorący zobowiązany jest zwrócić lokal w stanie niepogorszonym ponad zwykłe zużycie w terminie wynikającym z czasu trwania użyczenia lub z żądania użyczającego.

Roszczenia użyczającego względem biorącego o naprawienie szkód i zwrot nakładów przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu lokalu, a roszczenia biorącego o zwrot nakładów — z upływem roku od dnia zwrotu (art. 719 KC). Ten krótki termin przedawnienia wymaga, aby ewentualne roszczenia były zgłaszane niezwłocznie po zwrocie lokalu.

Podatkowe skutki użyczenia. Przy użyczeniu między osobami niezaliczonymi do I i II grupy podatkowej nieodpłatne używanie lokalu może generować przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Użyczenie na rzecz własnego dziecka lub małżonka jest zwolnione z opodatkowania. Przy użyczeniu na rzecz organizacji pozarządowej konieczne jest sprawdzenie przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Kiedy potrzebujesz Umowa użyczenia lokalu?

Umowa użyczenia lokalu w Polsce jest potrzebna w każdej sytuacji, gdy właściciel udostępnia lokal innej osobie lub podmiotowi bezpłatnie. Brak pisemnej umowy stwarza ryzyko sporów co do warunków użyczenia i odpowiedzialności za stan lokalu.

Użyczenie lokalu dziecku lub krewnemu. Rodzice najczęściej użyczają lokale dzieciom studiującym lub zaczynającym samodzielne życie. Umowa pisemna zabezpiecza obie strony: precyzuje cel użyczenia, zasady utrzymania lokalu i tryb zakończenia użyczenia, gdy lokal stanie się potrzebny właścicielowi.

Użyczenie lokalu organizacji pozarządowej. Fundacje i stowarzyszenia często prowadzą działalność w lokalach użyczonych przez życzliwych właścicieli lub gminy. Umowa użyczenia jest konieczna dla celów rejestracji siedziby podmiotu w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) prowadzonym przez sąd rejonowy — sąd gospodarczy. Dokument potwierdza tytuł prawny do lokalu wymagany przez przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (KSH) i ustawa o fundacjach.

Użyczenie lokalu wspólnikowi lub spółce. Wspólnik może użyczyć spółce lokal na siedzibę, co jest tańszą alternatywą dla płatnego najmu. Umowa użyczenia lokalu spółce powinna precyzować cel użyczenia, aby uniknąć zakwalifikowania tego świadczenia przez organy skarbowe jako ukrytego wynagrodzenia lub nieodpłatnego świadczenia generującego przychód.

Użyczenie lokalu na czas remontu sąsiada lub rodziny. Właściciel użycza lokal osobom dotkniętym remontem lub pożarem na czas trwania kryzysu. Użyczenie na czas oznaczony ogranicza czas trwania stosunku i daje pewność, że lokal zostanie zwrócony w ustalonym terminie.

Użyczenie lokalu na potrzeby prowadzenia działalności charytatywnej. Wolontariusze, koła gospodyń wiejskich i inne podmioty nieformalne otrzymują lokale na spotkania lub prowadzenie działalności. Umowa zabezpiecza użyczającego przed odpowiedzialnością za działalność biorącego.

Użyczenie lokalu biurowego pracownikowi do pracy zdalnej. Pracodawca użyczający pracownikowi własny lokal biurowy na potrzeby pracy zdalnej powinien sporządzić umowę dla celów podatkowych i BHP. Pracownik korzysta z lokalu zgodnie z przeznaczeniem i ponosi określone koszty utrzymania.

Użyczenie lokalu na potrzeby spotkań religijnych lub kulturalnych. Wspólnoty religijne, koła artystyczne i grupy kulturalne otrzymują lokale na cykliczne spotkania. Umowa określa cel i harmonogram korzystania oraz zasady zwrotu w przypadku zakończenia działalności.

Co powinien zawierać Umowa użyczenia lokalu

Umowa użyczenia lokalu w Polsce powinna zawierać precyzyjnie opisane elementy, które definiują prawa i obowiązki stron wobec Kodeksu cywilnego art. 710-719. Poniżej omówiono kluczowe składniki.

Oznaczenie stron z pełnymi danymi. Użyczający i biorący w użyczenie muszą być jednoznacznie zidentyfikowani przez imię, nazwisko, numer PESEL lub NIP, adres zamieszkania lub siedziby. Przy podmiotach prawnych, takich jak stowarzyszenie lub spółka z o.o. wpisana do KRS, należy podać numer KRS i organ reprezentacji.

Szczegółowy opis lokalu. Umowa powinna zawierać adres lokalu, jego powierzchnię użytkową w metrach kwadratowych, opis pomieszczeń oraz, jeżeli dostępny, numer księgi wieczystej prowadzonej przez Sąd Wieczystoksięgowy. Im dokładniejszy opis, tym mniejsze ryzyko sporu o zakres użyczenia.

Cel użyczenia. Wskazanie konkretnego celu korzystania z lokalu jest kluczowe. Artykuł 712 KC zabrania biorącemu używania lokalu w sposób sprzeczny z przeznaczeniem lub celem wynikającym z umowy. Zmiana celu bez zgody użyczającego uprawnia użyczającego do żądania zwrotu lokalu.

Nieodpłatność i koszty utrzymania. Umowa powinna potwierdzać nieodpłatny charakter użyczenia oraz precyzować, kto ponosi koszty mediów, eksploatacji i drobnych napraw. Artykuł 713 KC stanowi, że biorący ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej, lecz strony mogą to odmiennie uregulować.

Zakaz dalszego użyczenia i podnajmu. Artykuł 712 § 2 KC zakazuje biorącemu oddawania lokalu do użytku osobom trzecim bez zgody użyczającego. Wyraźne potwierdzenie tego zakazu w umowie zapobiega nieautoryzowanemu podnajmowi lub udostępnianiu lokalu podmiotom innym niż wskazany biorący.

Czas trwania i zakończenie użyczenia. Przy użyczeniu na czas oznaczony umowa wygasa z upływem terminu. Przy czasie nieoznaczonym użyczenie kończy się, gdy biorący uczynił z lokalu użytek odpowiadający umowie albo upłynął czas, w którym mógł ten użytek uczynić (art. 715 KC); wcześniejszego zwrotu użyczający może żądać, gdy lokal stanie się mu potrzebny z powodów nieprzewidzianych w chwili zawarcia umowy (art. 716 KC). Strony mogą uzgodnić minimalny termin wyprzedzenia, np. miesiąc.

Odpowiedzialność za stan lokalu. Umowa powinna precyzować zasady odpowiedzialności za pogorszenie stanu lokalu. Artykuł 714 KC ogranicza odpowiedzialność biorącego do szkód spowodowanych przez korzystanie niezgodne z umową lub gdy mógł im zapobiec. Protokół zdawczo-odbiorczy dokumentuje stan lokalu i jest podstawą roszczeń po zwrocie.

Przedawnienie roszczeń. Roszczenia użyczającego o naprawienie szkód i roszczenia biorącego o zwrot nakładów przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu lokalu (art. 719 KC). Strony powinny być świadome tego krótkiego terminu i dochodzić roszczeń niezwłocznie. Dokumenty uzupełniające to m.in. protokół zdawczo-odbiorczy i wezwanie do zwrotu lokalu.

Jak wypełnić Umowa użyczenia lokalu

Wypełnienie umowy użyczenia lokalu w Polsce jest prostsze niż sporządzenie umowy najmu, ponieważ nie wymaga ustalania czynszu ani kaucji. Poniżej opisano kolejne kroki.

Krok 1 — ustal strony umowy. Wpisz dane użyczającego: imię, nazwisko, PESEL lub NIP, adres. Przy organizacji pozarządowej wpisz nazwę, KRS i adres siedziby. Wpisz analogiczne dane biorącego w użyczenie.

Krok 2 — opisz lokal. Podaj adres lokalu, powierzchnię użytkową w metrach kwadratowych i opis pomieszczeń. Jeżeli lokal ma numer KW, wpisz go, aby potwierdzić tytuł własności użyczającego w systemie Elektronicznych Ksiąg Wieczystych.

Krok 3 — określ cel użyczenia. Wpisz precyzyjny cel: zamieszkiwanie przez córkę, siedziba stowarzyszenia, biuro do pracy zdalnej. Cel determinuje zakres dozwolonego korzystania i stanowi podstawę dla ewentualnego żądania zwrotu przy zmianie przeznaczenia.

Krok 4 — ustal czas trwania. Wybierz użyczenie na czas oznaczony z datą zakończenia lub na czas nieoznaczony. Przy użyczeniu krewnemu bez konkretnego terminu zaleca się dodanie klauzuli, że użyczający może żądać zwrotu z miesięcznym wyprzedzeniem, gdy lokal stanie się mu potrzebny.

Krok 5 — ureguluj koszty mediów. Wskaż, kto ponosi koszty energii elektrycznej, ogrzewania, wody i wywozu odpadów. Najczęściej ponosi je biorący w użyczenie; strony powinny uzgodnić, czy biorący zawiera własne umowy z dostawcami czy rozlicza się z użyczającym.

Krok 6 — ustaw zakaz dalszego użyczenia i podnajmu. Wyraźnie zaznacz, że lokal nie może być dalej użyczany ani podnajmowany osobom trzecim bez pisemnej zgody użyczającego, zgodnie z art. 712 § 2 Kodeksu cywilnego.

Krok 7 — sporządź protokół zdawczo-odbiorczy. Przy przekazaniu lokalu sporządź protokół dokumentujący jego stan: opis pomieszczeń, stan instalacji, wyposażenie i stany liczników. Protokół chroni obie strony i jest podstawą rozliczenia nakładów.

Krok 8 — uwzględnij skutki podatkowe. Sprawdź, czy użyczenie nie generuje przychodu podatkowego u biorącego. Użyczenie na rzecz dzieci lub małżonka jest zwolnione z opodatkowania. Przy użyczeniu na rzecz osób spoza rodziny lub podmiotów prawnych skonsultuj się z doradcą podatkowym lub właściwym urzędem skarbowym.

Krok 9 — podpisz umowę. Wpisz miejscowość i datę w formacie DD.MM.YYYY. Sporządź dwa egzemplarze, po jednym dla każdej ze stron.

Najczęstsze błędy w Umowa użyczenia lokalu

Umowa użyczenia lokalu w Polsce jest pozornie prostą umową, lecz jej niestaranne sporządzenie prowadzi do poważnych problemów. Poniżej opisano najczęstsze błędy.

Błąd 1 — brak oznaczenia celu użyczenia. Pominięcie celu użyczenia uniemożliwia kontrolę sposobu korzystania z lokalu. Biorący może prowadzić działalność gospodarczą w lokalu użyczonym wyłącznie na cele mieszkaniowe, co naraża użyczającego na odpowiedzialność wobec osób trzecich i organów administracji.

Błąd 2 — mylenie użyczenia z czynszem symbolicznym. Niektórzy właściciele pobierają symboliczny czynsz rzędu 1 zł miesięcznie, sądząc, że to „użyczenie". Prawnie jest to najem, choćby przy symbolicznym wynagrodzeniu. Różnica ma znaczenie podatkowe i prawne: najem podlega innym przepisom niż użyczenie, a przy najmie lokalu mieszkalnego stosuje się ustawę o ochronie praw lokatorów w pełnym zakresie.

Błąd 3 — brak klauzuli o zakazie dalszego udostępniania. Artykuł 712 § 2 KC zakazuje podnajmu bez zgody użyczającego, lecz wyraźne powtórzenie tego zakazu w umowie wzmacnia jego egzekwowanie. Brak tego postanowienia może prowadzić do sporu co do interpretacji zakresu zakazu.

Błąd 4 — niedoprecyzowanie kosztów mediów. Pominięcie regulacji co do mediów prowadzi do sporu, kto płaci za energię, wodę i wywóz odpadów. Artykuł 713 KC nakazuje biorącemu ponosić zwykłe koszty utrzymania, lecz strony powinny to potwierdzić w umowie i wskazać, czy biorący zawiera własne umowy z dostawcami.

Błąd 5 — brak protokołu zdawczo-odbiorczego. Przy sporach o stan zwróconego lokalu protokół jest kluczowym dowodem. Bez dokumentacji fotograficznej i pisemnego protokołu użyczający nie może wykazać, że szkody powstały w czasie użyczenia, a sąd rejonowy oddali roszczenia z powodu braku dowodów.

Błąd 6 — pominięcie rocznego terminu przedawnienia. Roszczenia użyczającego o naprawienie szkód przedawniają się z upływem roku od zwrotu lokalu (art. 719 KC). Właściciele niekiedy czekają zbyt długo ze zgłoszeniem roszczeń, po czym sąd rejonowy oddala pozew jako przedawniony.

Błąd 7 — nieuwzględnienie skutków podatkowych. Użyczenie lokalu podmiotom niezaliczonym do bliskiej rodziny może generować przychód podatkowy po stronie biorącego. Pominięcie tej kwestii naraża biorącego na zaległości podatkowe wobec urzędu skarbowego i organów Krajowej Administracji Skarbowej.

Błąd 8 — brak postanowień o zakończeniu użyczenia. Przy użyczeniu na czas nieoznaczony brak minimalnego terminu wypowiedzenia może prowadzić do sporu, jeżeli biorący zajmuje lokal i odmawia jego zwrotu mimo żądania użyczającego. Klauzula o miesięcznym lub dłuższym terminie wyprzedzenia chroni obie strony przed nagłym zakończeniem stosunku.

Cytuj tę stronę

CC BY 4.0 · można cytować

Powołaj się na ten darmowy szablon w artykule, programie zajęć lub notatce badawczej:

APA
Forms Legal. (2026). Umowa użyczenia lokalu (Polska) [Legal document template]. Forms Legal. https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu
MLA
"Umowa użyczenia lokalu (Polska)." Forms Legal, 2026, https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu.
Chicago
Forms Legal. "Umowa użyczenia lokalu (Polska)." Forms Legal, 2026. https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu.
BibTeX
@misc{formslegal-umowa-uzyczenia-lokalu,
  author       = {{Forms Legal}},
  title        = {Umowa użyczenia lokalu (Polska)},
  year         = {2026},
  howpublished = {\url{https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu}},
  note         = {Free legal document template. Based on Kodeks cywilny (ustawa z 23.04.1964 r.), art. 710-719 (użyczenie)}
}
Wikipedia
{{cite web |title=Umowa użyczenia lokalu (Polska) |website=Forms Legal |publisher=Forms Legal |date=2026 |url=https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu}}
RIS
TY  - ELEC
T1  - Umowa użyczenia lokalu (Polska)
T2  - Forms Legal
PB  - Forms Legal
PY  - 2026
UR  - https://forms-legal.com/pl/polska/real-estate/leases/umowa-uzyczenia-lokalu
ER  - 
Forms Legal

Najczęściej zadawane pytania

Czym różni się użyczenie lokalu od najmu?

Użyczenie i najem to dwie odrębne umowy regulowane Kodeksem cywilnym. Najem (art. 659-692 KC) jest umową odpłatną: najemca płaci wynajmującemu czynsz. Użyczenie (art. 710-719 KC) jest umową bezpłatną: biorący w użyczenie nie płaci żadnego wynagrodzenia, a jedynie ponosi zwykłe koszty utrzymania lokalu (art. 713 KC), takie jak opłaty za media. Jakakolwiek opłata, choćby symboliczna, przekształca umowę w najem. Różnica ma istotne konsekwencje: do najmu lokalu mieszkalnego stosuje się ustawę o ochronie praw lokatorów z 2001 r. z jej ograniczeniami w zakresie wypowiedzenia i kaucji, podczas gdy do użyczenia stosuje się art. 710-719 KC, a przy lokalu mieszkalnym także przepisy tej ustawy o eksmisji (art. 14 i 16). Roszczenia z użyczenia przedawniają się z upływem roku od zwrotu lokalu (art. 719 KC), a z najmu w ogólnych terminach.

Czy biorący w użyczenie jest lokatorem i czy przysługuje mu ochrona?

Tak, biorący w użyczenie lokalu mieszkalnego jest lokatorem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów. Oznacza to, że użyczający nie może samowolnie wyrzucić biorącego z lokalu — wymagane jest uzyskanie wyroku sądowego nakazującego opróżnienie lokalu. Sąd rejonowy orzeka przy tym o uprawnieniu do lokalu socjalnego (art. 14 ustawy). Obowiązuje również zakaz eksmisji zimowej od 1 listopada do 31 marca (art. 16 ustawy), jeżeli nie wskazano lokalu zastępczego. Zakończenie użyczenia na czas nieoznaczony następuje na zasadach art. 715 i art. 716 KC (użyczający może żądać zwrotu, gdy lokal stanie się mu potrzebny z powodów nieprzewidzianych w chwili zawarcia umowy), lecz faktyczne opróżnienie lokalu w razie odmowy biorącego wymaga postępowania sądowego.

Kto ponosi koszty mediów przy użyczeniu lokalu?

Zgodnie z art. 713 Kodeksu cywilnego biorący w użyczenie ponosi zwykłe koszty utrzymania lokalu użyczonego. Obejmuje to w praktyce opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, kanalizację i wywóz odpadów. Koszty te nie stanowią wynagrodzenia za korzystanie z lokalu i nie przekształcają użyczenia w najem. Strony mogą jednak odmiennie uregulować tę kwestię w umowie: użyczający może przyjąć na siebie część kosztów lub uzgodnić ryczałtowe rozliczenie. Ważne jest, aby umowa precyzowała, czy biorący zawiera własne umowy z dostawcami mediów, czy rozlicza się z użyczającym na podstawie faktur lub odczytów liczników. Przy braku regulacji w umowie art. 713 KC wskazuje, że koszty ponosi biorący.

Jak zakończyć użyczenie lokalu, jeśli biorący nie chce go zwrócić?

Zakończenie użyczenia lokalu, gdy biorący nie chce go dobrowolnie zwrócić, jest procesem wieloetapowym. Użyczający może żądać zwrotu lokalu także przed upływem terminu, gdy stanie się mu potrzebny z powodów nieprzewidzianych w chwili zawarcia umowy lub gdy biorący używa go sprzecznie z umową (art. 716 KC); użyczenie na czas nieoznaczony kończy się też, gdy biorący uczynił z lokalu użytek odpowiadający umowie (art. 715 KC). Termin zwrotu powinien być wyznaczony pisemnie. Jeżeli biorący odmawia zwrotu mimo wygaśnięcia użyczenia, użyczający może wystąpić z powództwem o opróżnienie lokalu do sądu rejonowego. Ponieważ biorący w użyczenie lokalu mieszkalnego jest lokatorem, sąd orzeka o uprawnieniu do lokalu socjalnego i obowiązuje ochrona zimowa z art. 16 ustawy o ochronie praw lokatorów. Eksmisję przeprowadza komornik sądowy na podstawie tytułu wykonawczego. Roszczenie o naprawienie szkód wyrządzonych przez biorącego przedawnia się z upływem roku od zwrotu lokalu (art. 719 KC).

Czy użyczenie lokalu ma skutki podatkowe?

Użyczenie lokalu może mieć skutki podatkowe zarówno dla użyczającego, jak i dla biorącego. Użyczający nie uzyskuje przychodu, ponieważ użyczenie jest nieodpłatne, jednak należy pamiętać, że może nie zaliczać kosztów utrzymania lokalu do kosztów uzyskania przychodów. Biorący w użyczenie lokalu może uzyskać przychód z tytułu nieodpłatnego świadczenia podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym, chyba że biorącym jest osoba zaliczona do I lub II grupy podatkowej (np. dziecko, małżonek, rodzice), korzystająca ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przy użyczeniu lokalu na rzecz spółki lub stowarzyszenia wartość rynkowa użyczenia może stanowić przychód podmiotu obliczony przez organ podatkowy według stawek rynkowych. Przed zawarciem umowy warto skonsultować się z doradcą podatkowym lub urzędem skarbowym.

Czy umowa użyczenia lokalu musi być sporządzona na piśmie?

Umowa użyczenia lokalu w Polsce nie wymaga żadnej szczególnej formy i może być zawarta ustnie lub przez każde zachowanie wyrażające wolę stron. Jednak forma pisemna jest zdecydowanie zalecana z kilku powodów. Po pierwsze, umowa pisemna precyzuje cel użyczenia, czas trwania i obowiązki stron, eliminując ryzyko sporów interpretacyjnych. Po drugie, przy rejestracji siedziby spółki lub stowarzyszenia w KRS sąd rejestrowy wymaga dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do lokalu — pisemna umowa użyczenia spełnia ten wymóg. Po trzecie, przy sporze sądowym o stan lokalu lub roszczenia z art. 714 KC pisemna umowa z protokołem zdawczo-odbiorczym jest kluczowym dowodem. Roczny termin przedawnienia roszczeń z art. 719 KC wymaga szybkiego działania, co ułatwia pisemna dokumentacja.

Jak uregulować użyczenie lokalu dla organizacji pozarządowej?

Użyczenie lokalu organizacji pozarządowej, takiej jak stowarzyszenie lub fundacja wpisana do KRS prowadzonego przez sąd rejonowy — sąd gospodarczy, powinno być sporządzone na piśmie i zawierać precyzyjny opis lokalu z numerem KW, a także wyraźne wskazanie, że lokal użyczany jest na potrzeby prowadzenia statutowej działalności organizacji. Umowa powinna precyzować zakres dozwolonych prac adaptacyjnych, obowiązek utrzymania lokalu w należytym stanie oraz tryb zakończenia użyczenia. Przy rejestracji lub zmianie adresu siedziby w KRS umowa użyczenia jest dokumentem potwierdzającym prawo do lokalu. Warto sprawdzić, czy statut organizacji dopuszcza korzystanie z lokali użyczonych bez czynszu i czy użyczenie nie jest traktowane jako darowizna wchodzącą w zakres przepisów o darowiznach na rzecz organizacji pożytku publicznego.

Na podstawie Kodeks cywilny (ustawa z 23.04.1964 r.), art. 710-719 (użyczenie) — ostatnia edycja tekstu: listopad 2026

Niniejszy szablon ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przepisy różnią się w zależności od jurysdykcji i zmieniają się z czasem. W sprawie porady dostosowanej do Twojej sytuacji skonsultuj się z wykwalifikowanym prawnikiem.Pełne zastrzeżenie prawne

Znalazłeś błąd? Daj nam znać