Schuldhulpverlening Aanvraag

De Schuldhulpverlening Aanvraag is het officiële formulier waarmee inwoners van een Nederlandse gemeente een verzoek indienen bij de gemeente voor professionele hulp bij het oplossen of beheersen van schuldenproblematiek, op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) 2012. De Wgs verplicht elke gemeente in Nederland om schuldhulpverlening aan te bieden aan inwoners die dat nodig hebben; de gemeente dient binnen vier weken na de aanvraag een eerste gesprek te plannen (Wgs art. 4 lid 1).

Schuldhulpverlening omvat een brede reeks diensten: budgetbeheer, schuldbemiddeling met crediteuren, aanvraag van een Wet schuldsanering natuurlijke personen (WSNP)-traject bij de rechtbank indien minnelijke schikking mislukt, en psychosociale begeleiding bij de onderliggende oorzaken van de schuldenproblematiek. De Faillissementswet art. 284 regelt de toegang tot de WSNP, die door de rechtbank (sector kanton) wordt uitgesproken. Zolang een WSNP-traject loopt, geldt een beschermende moratorium op executieverkoop.

De gemeente heeft op grond van Wgs art. 3 een geheimhoudingsplicht: informatie die de aanvrager verstrekt, mag niet worden doorgespeeld aan crediteuren zonder toestemming. Aanvragers hoeven niet te vrezen dat hun bank of verhuurder wordt geïnformeerd louter omdat zij schuldhulpverlening aanvragen. Dit onderscheidt de gemeentelijke route van het zelfstandig onderhandelen met crediteuren, waarbij men de volledige regie zelf moet voeren.

Gemeenten werken samen met specialistische organisaties zoals het Budgethulp-team van de Sociale Dienst, het Nibud (Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting), schuldhulpverleningsinstellingen die zijn gecertificeerd door de NVVK (Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet) en vrijwilligersorganisaties als het Humanitas SchuldHulpMaatje-project. In veel gemeenten is de schuldhulpverlening ondergebracht bij de afdeling Werk en Inkomen of de Sociale Dienst.

Voor zelfstandigen en zzp'ers met zakelijke schulden bestaat naast de gemeentelijke route ook de mogelijkheid van een WHOA-akkoord (Wet homologatie onderhands akkoord, Faillissementswet art. 370 e.v.), dat via de rechtbank wordt gehomologeerd. Bedrijven en eenmanszaken kunnen hierbij een dwangakkoord aan crediteuren opleggen zonder faillissement. Dit formulier richt zich op de particuliere gemeentelijke route.

De Schuldhulpverlening Aanvraag is aangewezen wanneer een huishouden meer schulden heeft dan het op eigen kracht kan aflossen en de schulden dreigen te escaleren naar incassomaatregelen, beslag op loon of bankrekening, of ontruiming van de woning.

Concreet is schuldhulpverlening aangewezen wanneer u meerdere achterstallige rekeningen heeft bij verschillende crediteuren tegelijk — huurachterstand bij verhuurder of woningcorporatie, energieschuld bij Vattenfall of Eneco, zorgpremie-achterstand bij zorgverzekeraar, of belastingschulden bij de Belastingdienst — en u niet in staat bent alle schulden binnen een redelijke termijn af te lossen.

Ook bij dreigende afsluiting van gas, water of elektriciteit door nutsbedrijven is directe aanmelding bij de gemeente geboden; de Wet op de Wederverkoop van Gas en Elektriciteit bepaalt dat kwetsbare huishoudens niet worden afgesloten zolang schuldhulpverlening loopt. De gemeente kan een moratorium aanvragen bij de rechtbank dat executiemaatregelen tijdelijk opschort.

Jeugdigen (16-27 jaar) met schulden kunnen bij veel gemeenten gebruikmaken van een versnelde procedure of specifieke jongerencoach. Oudere inwoners (65+) met AOW-aanvullingsproblemen worden doorverwezen naar de SVB of het Nibud. Mensen met een WIA- of bijstandsuitkering hebben bij schuldhulpverlening doorgaans prioriteit via de sociale dienst.

Wanneer een deurwaarder (gerechtsdeurwaarder conform de Gerechtsdeurwaarderswet) al loonbeslag heeft gelegd of een executoriale titel heeft, dient de aanvrager dit te vermelden in de aanvraag. De gemeente kan dan een spoedprocedure starten om het beslag tijdelijk te bevriezen in overleg met de rechtbank sector kanton.

Een complete Schuldhulpverlening Aanvraag conform de Wgs 2012 bevat de volgende onderdelen.

Personalia en huishoudsamenstelling: naam, geboortedatum, BSN, woonadres, burgerlijke staat en het aantal personen in het huishouden inclusief minderjarige kinderen. De gemeente beoordeelt de schulden mede in verhouding tot de gezinsomvang voor het bepalen van de beslagvrije voet conform de Wet vereenvoudiging beslagvrije voet (Wvbvv) 2021.

Inkomensoverzicht: bruto en netto maandinkomen, bron van inkomsten (loon, WW, WIA, bijstand, AOW, pensioen, huurinkomsten), en eventuele toeslagen als huurtoeslag en zorgtoeslag. Voeg recente loonstroken, een UWV-uitkeringsspecificatie of een recent belastingaangifte-overzicht bij als bijlage.

Schuldenoverzicht: een volledig overzicht van alle schulden met naam van de crediteur, de openstaande hoofdsom, rente en eventuele incassokosten, de datum van de eerste achterstand en de huidige status (incasso, dagvaarding, vonnis, loonbeslag). Neem ook DUO-studieschulden, belastingschulden bij de Belastingdienst en zorgschulden mee in het overzicht.

Vaste lasten en uitgaven: huur of hypotheeklast, zorgverzekeringspremie (minus zorgtoeslag), energie, water, internet, telefoon, kinderopvang en andere vaste verplichtingen. De gemeente berekent op basis hiervan de afloscapaciteit conform de NVVK-rekenmodellen.

Eerdere schuldhulpverleningstrajecten: indien de aanvrager eerder een schuldhulpverleningstraject of WSNP heeft doorlopen, dient dit te worden vermeld inclusief datum en uitkomst. Sommige gemeenten hanteren een wachttermijn na afgerond traject conform Wgs art. 3 lid 3.

Via forms-legal.com kunt u dit aanvraagformulier compleet invullen, downloaden en indienen bij uw gemeente. Zie ook nl-afbetalingsregeling voor een tussentijds akkoord met individuele crediteuren en nl-schuldbekentenis voor documentatie van informele leningen.

Bijlagen die doorgaans worden gevraagd: identiteitsbewijs, drie meest recente loonstroken of uitkeringsspecificaties, alle aanmaningen en vonnissen van crediteuren, huurcontract of hypotheekovereenkomst, bankafschriften van de laatste drie maanden, en zorgtoeslag- en huurtoeslagbeschikkingen van de Belastingdienst.

Stap 1 — Verzamel al uw schulddocumentatie vóór u begint. Maak een lijst van alle crediteuren: naam, openstaand bedrag, rente en status. Voeg aanmaningen en eventuele dagvaardingen bij als bijlage. Een onvolledige opgave kan leiden tot vertraging of weigering van de aanvraag.

Stap 2 — Vul uw persoonsgegevens in. Gebruik uw naam, geboortedatum en BSN conform uw identiteitsbewijs. Vermeld het aantal personen in uw huishouden; dit is relevant voor de berekening van de beslagvrije voet op grond van de Wvbvv 2021.

Stap 3 — Geef uw inkomen op. Vermeld het bruto maandloon of uitkeringsbedrag. Voeg toe: welk soort inkomen (salaris, WW, WIA, bijstand), bij welke werkgever of uitkeringsinstantie (UWV, gemeente, SVB) en de nettouitbetaling na aftrek van loonbelasting. Vergeet toeslagen niet: huurtoeslag, zorgtoeslag en kindgebonden budget tellen als inkomsten mee.

Stap 4 — Vul het schuldenoverzicht in. Per schuld: naam crediteur, aard schuld (huur, energie, zorgpremie, belasting, DUO, creditcard), hoofdsom, rente, totaal openstaand. Geef aan of er al een incassobureau of deurwaarder betrokken is. Bij loonbeslag: vermeld het zaaknummer van de gerechtsdeurwaarder.

Stap 5 — Noteer uw vaste lasten. Maandelijkse huur of hypotheek, zorgverzekeringspremie, energie, water, telecom, kinderopvang. De gemeente vergelijkt deze met de Nibud-normen voor uw huishoudengrootte.

Stap 6 — Geef aan welke hulp u wenst. Budgetbeheer, schuldbemiddeling, aanvraag WSNP, budgetcoaching of een combinatie. Geef ook eventuele taalbarrière of gezondheidsbeperking aan zodat de gemeente maatwerk kan leveren.

Stap 7 — Onderteken het formulier. Met uw handtekening geeft u toestemming aan de gemeente om contact op te nemen met uw crediteuren voor schuldbemiddeling conform Wgs art. 2 lid 2.

Stap 8 — Dien in. Breng het formulier met bijlagen naar de balie van de sociale dienst of het loket Schuldhulpverlening van uw gemeente, of upload het via DigiD. Bewaar een kopie voor uzelf.

De gemeente is op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) 2012 art. 2 verplicht schuldhulpverlening aan te bieden aan inwoners die dat verzoeken. Gemeenten die deze plicht niet nakomen, kunnen een klacht indienen bij de Nationale Ombudsman of een bezwaarschrift indienen op grond van de Awb art. 7:1.

De gemeente dient binnen vier weken na aanmelding een eerste gesprek te plannen (Wgs art. 4). Bij een crisissituatie — dreigende uithuiszetting, afsluiting van energie of loonbeslag — geldt een verkorte termijn van drie werkdagen. De aanvrager heeft recht op een gemotiveerde beslissing op zijn aanvraag.

Voor een WSNP-traject geldt dat eerst de minnelijke schikking via de gemeente moet zijn geprobeerd. Pas na een mislukte minnelijke schuldregeling verleent de rechtbank (sector kanton) toelating tot de WSNP op grond van Faillissementswet art. 284-284b. Tijdens het WSNP-traject beheert een bewindvoerder het inkomen van de schuldenaar; het traject duurt doorgaans drie jaar, waarna restschuld wordt kwijtgescholden.

Bij weigering van schuldhulpverlening door de gemeente kan de aanvrager bezwaar maken op grond van de Awb. Een bezwaarschrift dient binnen zes weken na de beslissing te worden ingediend. Bij gegrond bezwaar is de gemeente verplicht alsnog schuldhulpverlening te verlenen.

De Wet vereenvoudiging beslagvrije voet (Wvbvv) 2021 garandeert dat bij beslag op inkomen altijd een minimumsaldobedrag overblijft voor levensonderhoud; de beslagvrije voet wordt berekend door de gerechtsdeurwaarder op basis van het netto inkomen en huishoudsamenstelling. Bij schuldhulpverlening mag de gemeente een verzoek indienen bij de rechter om al lopende beslagen tijdelijk op te schorten (moratorium).

De meest voorkomende fout is het niet volledig opgeven van alle schulden bij de aanvraag. Aanvragers vermelden soms wel de urgentste schulden maar vergeten DUO-studieschuld, belastingschulden bij de Belastingdienst, informele leningen bij familie of vrienden, of achterstanden op telefoonabonnementen. Een onvolledig schuldenoverzicht maakt een minnelijk akkoord onmogelijk, omdat crediteuren die niet zijn opgenomen niet gebonden zijn aan het akkoord.

Een tweede fout is te lang wachten. Schulden groeien door oplopende rente, incassokosten en deurwaarderskosten. Bij schuldhulpverlening worden rente en incassokosten doorgaans bevroren zodra de bemiddeling start. Elke maand uitstel vergroot de totale schuld en verkleint de kans op een minnelijk akkoord.

Veel aanvragers presenteren een onjuist of onvolledig inkomensoverzicht. Men vergeet toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag) als inkomstenbron te melden, of vermeld het brutoloon in plaats van het nettoloon. De gemeente baseert de afloscapaciteit op het netto besteedbaar inkomen; onjuiste opgave leidt tot een onrealistisch aflossingsplan.

Aanvragers ondertekenen het formulier soms zonder te begrijpen dat zij daarmee toestemming geven aan de gemeente om contact op te nemen met al hun crediteuren. Wie slechts met één crediteur wil onderhandelen, dient dit expliciet te vermelden.

Een andere valkuil is niet meewerken aan het trajectplan. De Wgs stelt als voorwaarde dat de aanvrager meewerkt aan de schuldhulpverlening; wie afspraken niet nakomt, kan worden uitgesloten van verdere hulp (Wgs art. 3 lid 3). Zorg dat u alle gevraagde documenten tijdig aanlevert en verschijnt op afspraken.