Oprichtingsakte Stichting Nederland

De Oprichtingsakte Stichting Nederland is de notariele akte waarbij een stichting als rechtspersoon wordt opgericht op grond van Burgerlijk Wetboek Boek 2 art. 2:285 lid 1. In Nederland is de stichting de meest gebruikte rechtsvorm voor maatschappelijke, culturele, religieuze, wetenschappelijke en charitatieve doelen zonder winstoogmerk voor de oprichters. De wettelijke grondslag bevindt zich in BW Boek 2 Titel 6 (art. 2:285 tot 2:304), de Wet op het notarisambt (Wna) art. 2, en de Handelsregisterwet 2007 voor verplichte KvK-inschrijving.

Een stichting is een rechtspersoon met een eigen vermogen dat bestemd is voor een bepaald in de statuten omschreven doel (BW art. 2:285 lid 1). Kenmerkend voor de stichting zijn: het ontbreken van leden (anders dan bij vereniging); het doel mag niet inhouden het doen van uitkeringen aan oprichters of aan hen die deel uitmaken van haar organen (BW art. 2:285 lid 3); de stichting heeft een bestuur als enig verplicht orgaan (BW art. 2:291); en het vermogen is gebonden aan het statutaire doel. In Nederland zijn meer dan 200.000 stichtingen ingeschreven bij de Kamer van Koophandel (KvK) als meest voorkomende rechtsvorm naast eenmanszaak en BV.

De oprichtingsakte stichting bevat verplicht de statuten van de stichting, die minimaal vermelden: de naam (met aanduiding 'Stichting' of 'St.', BW art. 2:286 lid 1), de gemeente als zetel in Nederland, het doel van de stichting, de wijze van benoeming en ontslag van bestuurders, en de bestemming van het vermogen bij ontbinding (BW art. 2:286 lid 2). De notaris verleent de akte en draagt zorg voor inschrijving in het Handelsregister KvK (Handelsregisterwet 2007 art. 18) binnen 8 dagen na oprichting.

Een stichting onderscheidt zich van andere rechtsvormen: van de vereniging (BW art. 2:26-52) door het ontbreken van leden en van het feit dat de stichting is gericht op een extern doel, terwijl de vereniging op het belang van leden is gericht; van de BV (BW art. 2:175) door het ontbreken van aandelenkapitaal en aandeelhouders, de niet-commerciele aard en het verbod op uitkeringen aan oprichters; van de cooperatie (BW art. 2:53) door het ontbreken van leden en ledenstrategie; van de VOF (WvK art. 16) door het bestaan als zelfstandige rechtspersoon met beperkte aansprakelijkheid van bestuurders in beginsel.

Bijzondere aandacht verdient de Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI)-status. Een stichting die ten minste 90% van haar activiteiten richt op het algemeen belang (BW art. 2:285 jo AWR art. 6.33) kan bij de Belastingdienst een ANBI-beschikking aanvragen. ANBI-status heeft fiscale voordelen: schenkers aan een ANBI-stichting kunnen hun donaties aftrekken van de inkomstenbelasting (Wet IB 2001 art. 6.33) of vennootschapsbelasting (Wet Vpb 1969 art. 16 lid 1); de ANBI zelf is vrijgesteld van schenkbelasting en erfbelasting bij ontvanging (Successiewet 1956 art. 33 lid 1 sub 4). Belastingdienst publiceert het ANBI-register op belastingdienst.nl.

Naast de ANBI-status bestaat de Sociaal Belang Behartigende Instelling (SBBI)-status voor stichtingen gericht op de persoonlijke belangen van hun leden of donateurs (sport, welzijn, hobby), die andere fiscale voordelen kent (geen schenkbelasting voor donaties tot EUR 5.000, Successiewet 1956 art. 33 lid 1 sub 12). Voor stichtingen die commerciele activiteiten ontplooien, geldt dat de commerciele activiteiten een nevenactiviteit mogen zijn maar niet het primaire doel mogen vormen; bij substantiele inkomsten uit handel of dienstverlening kan de Belastingdienst vennootschapsbelasting heffen (Wet Vpb 1969 art. 2 lid 1 sub e).

De Oprichtingsakte Stichting Nederland is noodzakelijk in diverse maatschappelijke en zakelijke situaties.

Goede doelen en charitatieve activiteiten. Stichtingen zijn de standaardrechtsvorm voor goede doelen, fondsenwerving en charitatieve activiteiten in Nederland. Bekende voorbeelden: Stichting KWF Kankerbestrijding, Stichting Oxfam Novib, Stichting Rode Kruis, Stichting UNICEF Nederland. Voor ANBI-status (belastingvoordeel donateurs) is de stichting vereist; zonder rechtspersoonlijkheid kan geen ANBI-beschikking worden verkregen.

Cultuurinstellingen, musea en erfgoed. Culturele instellingen, musea, erfgoedorganisaties en kunstfondsen worden doorgaans als stichting georganiseerd. Het Rijksmuseum Amsterdam, het Stedelijk Museum, de Concertgebouw N.V., Stichting Nationale Opera & Ballet, Stichting Nationale Opera — allemaal georganiseerd als stichting of met een stichting als dragende entiteit. Gemeentelijke en provinciale subsidies worden doorgaans verstrekt aan rechtspersonen, met de stichting als voorkeursvorm.

Onderwijs en wetenschap. Schoolbesturen (openbaar en bijzonder onderwijs), universiteiten (Stichting Universiteit van Amsterdam, Stichting Vrije Universiteit), hogescholen en wetenschappelijke fondsen worden als stichting opgericht. De Onderwijsraad en de Inspectie van het Onderwijs werken via stichtingen als subsidieontvanger. Voor het ontvangen van rijkssubsidie (Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, WHW) is rechtspersoonlijkheid als stichting vereist.

Zorgorganisaties en welzijnswerk. Ziekenhuizen (Amsterdam UMC, Erasmus MC), GGZ-instellingen (Parnassia Groep), verzorgingshuizen en thuiszorgorganisaties zijn vrijwel altijd stichtingen. De WTZI-vergunning (Wet toelating zorginstellingen) en WTZi-erkenning zijn vereist voor zorginstellingen en zijn gebonden aan rechtspersoonlijkheid.

Holdingstructuur voor bescherming van bedrijfsbelangen. Stichtingen worden gebruikt als houder van aandelen in een BV of NV via een Stichting Administratiekantoor (STAK). De STAK houdt de aandelen en geeft certificaten uit aan economisch gerechtigden; dit beschermt de zeggenschap tegen vijandige overnames of familieconflicten. Voor familievennootschappen met meerdere generaties: de STAK met het bestuur van oudere generatie houdt de zeggenschap terwijl jongere generaties certificaten (economisch belang) ontvangen.

Werknemersparticipatie via Stichting Optieplan of SAR. Werkgevers die werknemers willen laten participeren in de waardegroei van de onderneming zonder directe aandelenuitgifte, gebruiken een Stichting Optieplan of Stock Appreciation Rights (SAR) stichting. De stichting administreert de rechten van werknemers, verwerft aandelen bij uitoefening en regelt fiscale afwikkeling conform Wet LB 1964 art. 11 (belastingvoordeel bij voorwaardelijke rechten).

Pensioenfonds en VUT-fonds. Bedrijfspensioenfondsen (Stichting Pensioenfonds ABP, Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Bouwnijverheid, Pensioenfonds Metaal en Techniek) zijn als stichting georganiseerd onder de Pensioenwet 2006 met vergunning DNB. Een eigen pensioenstichting (bedrijfspensioenfonds) kan worden opgericht voor vennootschappen met meer dan 100 werknemers in specifieke sectoren.

De Oprichtingsakte Stichting Nederland bevat wettelijk verplichte en praktische elementen die de structuur van de stichting volledig vastleggen conform BW Boek 2 Titel 6.

Naam en aanduiding (BW art. 2:286 lid 1). De naam moet de aanduiding 'Stichting' bevatten of beginnen met 'Stichting'. Alternatief: naam eindigend op 'Foundation' of met het woord 'Fonds' is gebruikelijk maar 'Stichting' moet in de naam staan om rechtsvorm kenbaar te maken. Check beschikbaarheid via kvk.nl; geen wettelijke beperking op gelijkende namen (anders dan BV/NV), maar serieuze naam-conflicten kunnen Handelsnaamwetprocedure (art. 5) uitlokken.

Doel (BW art. 2:286 lid 2 sub b). Het doel is het kernonderdeel van de stichting. Het doel mag uitsluitend betrekking hebben op een omschreven extern of maatschappelijk belang; uitkeringen aan oprichters of bestuurders zijn verboden (BW art. 2:285 lid 3). Concreet doel voorkomt drift van activiteiten (ultra vires handelingen leiden tot persoonlijke aansprakelijkheid bestuurders). Voor ANBI-status: doel moet ten minste 90% op algemeen nut gericht zijn. Voorbeelden: 'Het verlenen van steun aan kansarme kinderen in Nederland', 'Het bevorderen van cultuur en kunst in de gemeente Utrecht', 'Het uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek op het gebied van oncologie'.

Statutaire zetel (BW art. 2:286 lid 2 sub a). Gemeente in Nederland als statutaire zetel; bepaalt bevoegde Rechtbank voor stichtingszaken. Feitelijk adres voor KvK-inschrijving is het vestigingsadres, dat anders mag zijn dan de gemeente van de zetel.

Bestuur (BW art. 2:286 lid 2 sub d, 2:291-298). Verplicht orgaan van de stichting. Minimum drie bestuurders bij stichtingen met ANBI-status (niet-wettelijk maar Belastingdienst-eis); geen wettelijk minimum. Bestuurders: voorzitter, secretaris, penningmeester als gangbare functies. Benoemingsprocedure: zelf-coöptatie (huidige bestuurders benoemen nieuwe leden) is gebruikelijk. Bezoldiging: bestuurders van ANBI-stichtingen mogen geen hoger loon ontvangen dan een marktconform salaris voor vergelijkbare werkzaamheden (Belastingdienst-eis). Belet- en ontstentenisstelling verplicht na WBTR 2021 (BW art. 2:299 lid 4).

Vermogen en financieel beheer. Stichting heeft een beginvermogen (ingebracht door oprichters via schenking, lening of inbreng); geen minimumvermogen vereist. Financieel beleid: jaarrekening verplicht voor middelgrote en grote stichtingen (BW art. 2:360-396); voor kleine stichtingen vereenvoudigd boekhoudplicht. ANBI-stichtingen: verplichte publicatie jaarrekening op website als ANBI-drempel van EUR 50.000 overschreden is (Uitvoeringsregeling AWR art. 1a ANBI). Raad van Toezicht (facultatief): toezichtsorgaan dat bestuur controleert, gangbaar bij grote stichtingen (Governance Code Cultuur, Code Goed Bestuur Zorg). Bij het uitvoeren van de stichting kunt u de sjablonen op forms-legal.com gebruiken voor aanverwante documenten zoals schenkingsovereenkomsten, samenwerkingsovereenkomsten en volmachten.

Uitkeringsverbod en winstbestemming (BW art. 2:285 lid 3). Het uitkeringsverbod is constitutief: een stichting mag geen uitkeringen doen aan oprichters of bestuurders, behalve uitkeringen die een ideele of sociale strekking hebben (bijv. vergoedingen voor onkosten). Uitkering van winst of vermogen bij ontbinding gaat naar een stichting met gelijkluidend of verwant doel (of, bij ontbreken, aan de rechter ter bestemming, BW art. 2:23b).

Ontbinding en vereffening (BW art. 2:19, 2:23, 2:301). Ontbinding door: bestuursbesluit (BW art. 2:301), rechterlijk bevel (op verzoek OM of een bestuurder wegens doel-onmogelijkheid, BW art. 2:301 lid 2), door bestemming van het vermogen overeenkomstig de statuten. Na ontbinding: vereffening door het bestuur als vereffenaar; liquidatiesaldo naar doel of stichting met verwant doel.

ANBI-vereisten (AWR art. 6.33, Uitvoeringsregeling AWR). Voor ANBI-status: ten minste 90% activiteiten gericht op algemeen nut; onafhankelijk bestuur (geen bestuurder beheert meer dan 30% van bestuursstemmen als 'beleidsbepalend persoon'); publicatieplicht balans, staat baten en lasten en beleidsplan op website; integriteitseis bestuurders (geen strafrechtelijk verleden); beloningsnorm bestuurders (Wet normering topinkomens, WNT 2012 bij zorg- en onderwijsstichtingen).

Notariele tussenkomst (BW art. 2:285 lid 1, Wna art. 2). Verplicht bij oprichting; bij wijziging statuten ook verplicht als de statuten zelf geen wijzigingsbevoegdheid bevatten buiten notariele akte. Kosten oprichting stichting: EUR 300-800 plus BTW. Notaris stelt statuten op, verifieert identiteit oprichters, draagt zorg voor KvK-inschrijving. Opgave KvK: naam, zetel, doel, bestuurders, vertegenwoordigingsbevoegdheid binnen 8 dagen (Handelsregisterwet 2007 art. 18).

Het opstellen van een Oprichtingsakte Stichting Nederland verloopt in nauwe samenwerking tussen oprichters en notaris.

Stap 1 - Naam en doel bepalen. Kies naam met 'Stichting' erin. Formuleer het doel concreet en toetsbaar: wie profiteert, welke activiteiten, in welk geografisch gebied, met welk resultaat? Doel bepaalt ook of ANBI-aanvraag kansrijk is. Voorbeelden van ANBI-doelen: gezondheidszorg, wetenschappelijk onderzoek, cultuur, sport (voor jongeren), onderwijs, milieu, dierenwelzijn. Voorbeeld: 'Het bevorderen van de gezondheid van kankerpatienten in Nederland door middel van het organiseren van lotgenotencontact, het financieren van wetenschappelijk onderzoek en het verlenen van financiele steun aan patienten.'

Stap 2 - Bestuur samenstellen. Minimum drie personen aanbevolen voor ANBI-status (Belastingdienst-eis). Functies: voorzitter, secretaris, penningmeester. Overige bestuurders (algemene leden) optioneel. Bestuurders: personen met relevante expertise (juridisch, financieel, inhoudelijk). Contactgegevens: naam, geboortedatum, woonadres voor KvK-registratie.

Stap 3 - Vermogen en beginsaldering vaststellen. Startkapitaal kan EUR 0,00 zijn (stichting kan beginnen zonder kapitaal); oprichters kunnen geld schenken via schenkingsovereenkomst of inbrengen via oprichterslening. Beginsaldo moet in de eerste jaarrekening worden vermeld. Voor ANBI-stichtingen: vermogen moet transparant zijn; publicatieplicht jaarrekening bij omzet boven EUR 50.000.

Stap 4 - Bestuursprocedures schrijven. Vergaderfrequentie: doorgaans kwartaalbasis of halfjaarlijks. Besluitvorming: volstrekte meerderheid of unanimiteit. Quorum: gangbaar minstens de helft van bestuurders aanwezig voor geldig besluit. Besluitvorming buiten vergadering: via e-mail of schriftelijk als alle bestuurders instemmen. Tegenstrijd belang bestuurder: bestuurder met eigen belang onthoudt zich van stemming (BW art. 2:291 jo WBTR 2021).

Stap 5 - Belet- en ontstentenisstelling regelen (WBTR 2021). WBTR 2021 verplicht opname van belet- en ontstentenisstelling (BW art. 2:299 lid 4): wie vervangt bestuurder bij ziekte, overlijden of andere tijdelijke/permanente afwezigheid? Voorbeeld: 'Bij belet of ontstentenis van het voltallige bestuur benoemt de Rechtbank op verzoek een bestuurder (BW art. 2:299 lid 2).'

Stap 6 - ANBI-aanvraag plannen. ANBI-aanvraag indienen bij Belastingdienst via Digipoort of papier (formulier ANBI-aanvraag). Benodigde documenten: statuten, beschrijving activiteiten, beleidsplan, financieel plan, KvK-uittreksel. Belastingdienst beslist binnen 8 weken (AWR art. 4:13). Na ontvangst ANBI-beschikking: publicatie op belastingdienst.nl ANBI-register. ANBI-status voordelen: aftrekbaarheid giften voor donateurs, vrijstelling van schenkbelasting bij ontvangst giften.

Stap 7 - Raad van Toezicht overwegen. Voor grotere stichtingen (omzet > EUR 500.000, personeel, ANBI-status) adviseren de Governance Code Cultuur, Code Goed Bestuur Zorg en de Branchevereniging Goede Doelen Nederland (SBF) om een Raad van Toezicht in te stellen. De Raad van Toezicht houdt toezicht op het bestuur, keurt meerjarenplannen goed en benoemt en ontslaat bestuurders. Samenstelling: minimaal drie leden, overwegend onafhankelijk, met diverse expertise.

Stap 8 - Notaris inschakelen voor akteverlijding. Lever alle gegevens aan notaris: namen en adressen oprichters en bestuurders, doel, naam, zetel, bestuursprocedures, belet-regeling, financieel beheer, ontbindingsbestemming. Notaris stelt concept-statuten op, stuurt ter goedkeuring, bespreekt en past aan. Akteverlijding: identificatie oprichters (identiteitsbewijs), voorlezing en toelichting, ondertekening. Stichting ontstaat op datum akteverlijding (BW art. 2:285 lid 1).

Stap 9 - KvK-inschrijving en aansluitende registraties. Notaris draagt zorg voor KvK-inschrijving binnen 8 dagen (Handelsregisterwet art. 18); kosten EUR 75. Aansluitend: RSIN-nummer via KvK, BTW-nummer bij Belastingdienst als omzetbelastingplichtig, UBO-registratie via KvK-portal (Wwft art. 15a: bestuurders van stichting als UBO). Eventueel: ANBI-aanvraag Belastingdienst, Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF)-keurmerk voor grote goede doelenstichtingen.

Stap 10 - Jaarlijkse compliance. Jaarrekening opstellen (BW art. 2:394 voor grote stichtingen); bij ANBI: publicatie online conform Uitvoeringsregeling AWR. Bijwerken KvK bij bestuurswissels binnen 8 dagen; bestuurswissels aan ANBI-register melden. Jaarlijkse bestuursvergadering; notulen archiveren. Bij WNT-verplichting (Wet normering topinkomens): rapportage over beloningen.

De Oprichtingsakte Stichting Nederland is onderworpen aan een wettelijk kader van BW Boek 2, fiscale wet- en regelgeving en sectorale regelgeving.

Notariele akte verplicht (BW art. 2:285 lid 1). Oprichting stichting vereist notariele akte verleden door in Nederland gevestigde notaris (Wna art. 2). Alternatief: testamentaire stichting (BW art. 2:285 lid 2) opgericht bij testament. Kosten: EUR 300-800 plus BTW notariskosten; KvK-inschrijving EUR 75. Nietigheid bij ontbreken notariele akte.

Uitkeringsverbod (BW art. 2:285 lid 3). Constitutief vereiste: stichting mag geen uitkeringen doen aan oprichters of bestuurders anders dan ideele of sociale uitkeringen. Schending leidt tot nietigheid van de uitkering en bestuurdersaansprakelijkheid. Belastingdienst controleert uitkeringsverbod bij ANBI-aanvraag en jaarlijkse verificatie.

ANBI-vereisten (AWR art. 6.33, Uitvoeringsregeling AWR art. 1a). Voor ANBI-beschikking: (1) doelstelling minimaal 90% gericht op algemeen nut; (2) integriteitseis: bestuurders zonder strafrechtelijk verleden relevant voor functie; (3) beloningsnorm: geen ongebruikelijke beloning (marktnorm); (4) publicatieplicht: jaarrekening, beleidsplan, beloningen bestuurders op website als omzet > EUR 50.000 (kleine stichtingen EUR 0-50.000: vrijgesteld); (5) vermogen minder dan nodig voor continuïteit (liquiditeitstoets: geen overdadig vermogen dat niet voor het doel wordt ingezet). ANBI-status verlies: bij niet-naleving; terugbetaling eerder geclaimde fiscale voordelen over 5 jaar terug (AWR art. 67).

ANBI en Wet normering topinkomens (WNT 2012). Voor stichtingen in zorg, onderwijs en overheid: WNT schrijft maximale bezoldiging voor topfunctionarissen voor (WNT-norm 2026: EUR 246.000). Niet-naleving: WNT-rapportage in jaarrekening verplicht; overschrijding WNT-norm leidt tot openbaar oordeel Toezichthouder WNT en terugvorderingsplicht. Kleine charitatieve stichtingen zijn over het algemeen vrijgesteld van WNT.

UBO-registratie (Wwft art. 15a). Stichtingen zijn verplicht hun Ultimate Beneficial Owners (UBO's) te registreren bij KvK. Voor stichtingen zijn UBO's: bestuurders (als er geen natuurlijke personen zijn met > 25% economisch belang), of de personen met feitelijke zeggenschap. Binnen 7 dagen na oprichting registreren; bij bestuurswissels bijwerken. Niet-naleving: boete tot EUR 22.500.

Jaarrekening en deponering (BW art. 2:360-396). Grote stichtingen (omzet > EUR 6 miljoen of balanstotaal > EUR 3 miljoen of > 50 werknemers): verplichte accountantscontrole en deponering volledige jaarrekening bij KvK (BW art. 2:394). Middelgrote stichtingen: verkorte jaarrekening. Kleine stichtingen (onder alle drempels): eenvoudige boekhouding; geen deponeringsverplichting maar ANBI-publicatieplicht bij omzet > EUR 50.000. ANBI-stichtingen: ook jaarlijks beleidsplan en activiteitenverslag publiceren op website.

Bestuursdwang Openbaar Ministerie (BW art. 2:298). Het Openbaar Ministerie kan bij de rechtbank verzoeken een bestuurder te ontslaan of de stichting te ontbinden wanneer de stichting handelt in strijd met haar statuten, wet of openbare orde (BW art. 2:298 lid 1). Dit is een uniek wettelijk instrument voor stichtingen (niet beschikbaar voor BV). Belastingdienst kan ook via verzoek aan OM ageren bij ANBI-schendingen.

Fondsenwerving en CBF-keurmerk. Stichtingen die actief fondsen werven van het publiek (CBF-keurmerk-organisaties, collectanten, directe mailings) vallen onder zelfregulering via het CBF-keurmerk (Centraal Bureau Fondsenwerving). CBF-keurmerk vereist: onafhankelijk toezicht, transparante verslaggeving, beperkte administratieve lasten (maximaal 25% van inkomsten), en code Goed Bestuur Goede Doelen. Niet verplicht maar sterk aanbevolen voor grote fondsenwervers.

Bij het oprichten van een stichting in Nederland worden de volgende fouten regelmatig gemaakt.

Fout 1 - Doel te vaag of te breed geformuleerd. Een doel als 'het bevorderen van het welzijn van mensen' is zo breed dat het geen concrete toetsing van activiteiten mogelijk maakt. Belastingdienst keurt dit doel af voor ANBI-aanvraag vanwege gebrek aan specificiteit. Best practice: concreet doel met doelgroep, geografisch bereik en activiteiten. Voorbeeld: 'Het verbeteren van de leesvaardigheid van kinderen tussen 6 en 12 jaar in de provincie Noord-Holland door middel van bibliotheekbezoeken, leesclubs en bijlessen.'

Fout 2 - Uitkering aan oprichters of bestuurders. Het uitkeringsverbod (BW art. 2:285 lid 3) is constitutief voor de stichting. Bestuurders die zichzelf of oprichters belonen via dividenden, bonussen of voordelen die niet marktconform zijn, riskeren bestuurdersaansprakelijkheid en verlies van ANBI-status. Best practice: bestuursbeloning expliciet in statuten omschrijven als 'vrijwilliger' (geen vergoeding), 'onkostenvergoeding' of 'marktconform salaris voor uitvoerende werkzaamheden'. Vastleggen in bestuursbesluit.

Fout 3 - Geen belet- en ontstentenisstelling na WBTR 2021. WBTR 2021 verplicht opname belet- en ontstentenisstelling voor bestuurders (BW art. 2:299 lid 4). Stichtingen die na 1 juli 2021 zijn opgericht zonder deze bepaling, zijn formeel niet compliant. Bij eerstvolgende geplande statutenwijziging meenemen. Risico: bij overlijden of tijdelijke afwezigheid van bestuurders kan de stichting handelingsonbekwaam worden zonder vangnetbepaling.

Fout 4 - Te kleine bestuur voor ANBI-aanvraag. Belastingdienst eist voor ANBI-status een voldoende onafhankelijk bestuur; wanneer een oprichter als enige bestuurder optreedt, wordt de stichting als een verlengstuk van de oprichter beschouwd en valt ANBI-status weg. Best practice: minimaal drie bestuurders van wie geen meerderheid familie of zakelijke partner van de oprichter is.

Fout 5 - Niet tijdig ANBI aanvragen of aanvraag onvolledig. ANBI-aanvraag moet voldoende documentatie bevatten: statuten, KvK-uittreksel, beleidsplan voor minstens twee jaar, financieel plan, beschrijving activiteiten. Onvolledige aanvraag leidt tot vertraging of weigering (termijn Belastingdienst: 8 weken). Best practice: ANBI-aanvraag indienen zodra stichting is ingeschreven bij KvK; alle gevraagde documenten in een keer aanleveren.

Fout 6 - Jaarrekening niet gepubliceerd voor ANBI-stichting. ANBI-stichtingen met omzet boven EUR 50.000 zijn verplicht jaarrekening, beleidsplan en activiteitenverslag op hun website te publiceren (Uitvoeringsregeling AWR art. 1a). Vergeten publicatie leidt tot intrekking ANBI-status door Belastingdienst. Best practice: jaarlijkse compliance-kalender met deadline publicatie (doorgaans 6 maanden na boekjaar).

Fout 7 - Geen governance-code bij grote stichting. Grote stichtingen in zorg (Code Goed Bestuur Zorg, NVZD 2022), cultuur (Governance Code Cultuur) of onderwijs (Governance Code PO, VO, MBO, HBO) zijn verplicht (sectoraal, niet wettelijk) de sectorale governance-code te volgen. Niet-naleving leidt tot problemen bij subsidieaanvragen, CBF-keurmerk en toezichthouders (Inspectie Gezondheidszorg, Inspectie Onderwijs).