BKR Toestemming Kredietcheck Nederland

Wat is een BKR toestemming kredietcheck?

Het Bureau Krediet Registratie houdt een centrale registratie bij van kredietovereenkomsten en betalingsachterstanden in Nederland. Wanneer een consument een krediet aanvraagt, wil de kredietverstrekker weten of die consument bij andere aanbieders al betalingsproblemen heeft gekend of momenteel lopende verplichtingen heeft. Het BKR Deelnemersreglement verplicht de bij BKR aangesloten instellingen om uitsluitend bevragingen te doen die zijn gegrond op een rechtsgeldig verworven toestemming of een andere verwerkingsgrondslag.

De AVG, in het bijzonder artikel 6 lid 1 onderdeel a, erkent uitdrukkelijke toestemming als een van de grondslagen voor de verwerking van persoonsgegevens. Toegepast op een BKR-bevraging betekent dit dat de consument vooraf, vrijwillig en geïnformeerd akkoord moet gaan met het opvragen van zijn of haar registratiegegevens. Een mondeling ja is in de praktijk onvoldoende: een schriftelijk of digitaal vastgelegde verklaring biedt beide partijen de bewijskracht die nodig is als er later vragen rijzen over de rechtmatigheid van de bevraging.

Wanneer is het document nodig?

Het document is vereist zodra een partij van plan is een BKR-bevraging te doen in het kader van een kredietbeoordeling. Dat is breder dan veel consumenten vermoeden. De meest voorkomende situaties zijn:

• Een aanvraag voor een persoonlijke lening of doorlopend krediet bij een bank of financieringsmaatschappij.
• De aanvraag van een creditcard waaraan een kredietlimiet is verbonden.
• Het afsluiten van een hypotheek, waarbij de geldverstrekker naast hypotheek-specifieke informatie ook het BKR-overzicht beoordeelt.
• Huurovereenkomsten waarbij een verhuurder of bemiddelaar vrijwillig een kredietcheck uitvoert.
• Zakelijke financieringsaanvragen waarbij een privépersoon als hoofdelijke schuldenaar optreedt.

De Wet op het consumentenkrediet (Wck) legt kredietverstrekkers de plicht op om verantwoord te handelen bij het verstrekken van kredieten. In aanvulling daarop schrijft de Wft in artikel 4:34 voor dat aanbieders van krediet een kredietwaardigheidstoets uitvoeren voordat zij een overeenkomst sluiten. Die toets omvat doorgaans een BKR-raadpleging, waardoor de toestemmingsverklaring in vrijwel elk krediettraject onvermijdelijk is.

Wat staat er in het document?

Een deugdelijke toestemmingsverklaring voor een BKR-kredietcheck bevat ten minste de volgende elementen:

Identificatie van de betrokkene. Volledige naam, geboortedatum en vaak ook het adres van de consument, zodat de juiste registratie wordt geraadpleegd en verwisseling met naamgenoten wordt voorkomen.

Identificatie van de aanvrager of verwerker. De naam en het KvK-nummer van de kredietverstrekker of tussenpersoon die de bevraging uitvoert, en in welke hoedanigheid die partij handelt.

Doel van de bevraging. Een heldere omschrijving waarvoor de BKR-gegevens worden gebruikt — doorgaans de beoordeling van de kredietwaardigheid in het kader van een specifieke aanvraag.

Reikwijdte en bewaartermijn. Hoe lang de verstrekte toestemming geldig is en voor welke specifieke bevragingen zij geldt. Onder de AVG mag toestemming niet onbeperkt of onbepaald worden verleend; de verklaring moet dus concreet genoeg zijn.

Intrekkingsclausule. De consument heeft het recht de toestemming te allen tijde in te trekken. Een correct document maakt duidelijk hoe dat kan en wat de gevolgen zijn — namelijk dat een aanvraag mogelijk niet verder kan worden beoordeeld als de toestemming wordt ingetrokken voordat de bevraging is gedaan.

Handtekening en datum. Zonder ondertekening mist de verklaring bewijskracht. Bij digitale formulieren volstaat een gekwalificeerde of geavanceerde elektronische handtekening, maar ook een eenvoudige vastlegging (naam + tijdstempel + IP-adres) kan in veel gevallen voldoende zijn, mits de identiteit afdoende is geverifieerd.

Hoe vult u het document in?

Het invullen van een toestemmingsverklaring is in de meeste gevallen eenvoudig, maar precisie is belangrijk.

Stap 1 — Controleer uw eigen gegevens. Vul uw naam exact in zoals die in de BKR-registratie staat, dus inclusief tussenvoegsel en precies zoals vermeld op uw identiteitsbewijs. Typefouten kunnen leiden tot een bevraging op de verkeerde persoon of een mislukte match.

Stap 2 — Lees het doel zorgvuldig. Ga na of het omschreven doel overeenkomt met de reden waarvoor u de aanvraag doet. Een toestemming die ruimer is geformuleerd dan nodig, hoeft u niet te ondertekenen; u mag vragen om een engere omschrijving.

Stap 3 — Let op de geldigheidsduur. Sommige verklaringen worden opgesteld voor een eenmalige bevraging, andere voor een bepaalde periode. Zorg dat u weet tot wanneer de toestemming loopt en dat u die kunt intrekken als de aanvraag niet doorgaat.

Stap 4 — Bewaar een kopie. Nadat u heeft getekend, bewaart u een afschrift. Als later discussie ontstaat over de vraag of u toestemming heeft gegeven, of wanneer een bevraging heeft plaatsgevonden, heeft u dan een eigen bewijs.

Stap 5 — Gebruik een betrouwbaar model. Een goed opgesteld formulier helpt om alle wettelijk vereiste elementen te dekken. Via BKR Toestemming Kredietcheck Nederland kunt u gratis een standaardmodel downloaden dat is afgestemd op de Nederlandse praktijk.

Veelgemaakte fouten

Toestemming te ruim formuleren. Een verklaring die een kredietverstrekker toestaat het BKR "voor alle huidige en toekomstige doeleinden" te raadplegen, voldoet niet aan de eis van specificiteit uit de AVG. Toestemming moet doelgebonden zijn.

Geen intrekkingsmogelijkheid opnemen. Artikel 6 lid 1 onderdeel a AVG veronderstelt dat toestemming vrijelijk is gegeven en dus ook vrijelijk kan worden ingetrokken. Een document dat zwijgt over het intrekkingsrecht, geeft een vertekend beeld van de rechtspositie van de consument.

Verouderde modellen gebruiken. Wetgeving en regelgeving wijzigen. Een verklaring die jaren geleden is opgesteld, sluit mogelijk niet meer aan bij het BKR Deelnemersreglement of de huidige interpretatie van de AVG. Controleer bij twijfel of het model nog actueel is.

Ondertekening vergeten of te laat. Soms wordt een formulier pas na de bevraging ondertekend. Dat is wettelijk onjuist: de toestemming moet er zijn vóórdat de verwerking plaatsvindt. Een achteraf verleende toestemming maakt een eerdere onrechtmatige bevraging niet alsnog rechtmatig.

Niet bewust zijn van het intrekkingseffect. Consumenten denken soms dat zij door intrekking van de toestemming een negatieve BKR-registratie kunnen wissen. Toestemming ziet uitsluitend op de bevraging door de kredietverstrekker; het intrekken ervan heeft geen invloed op gegevens die BKR zelf registreert op grond van het deelnemersreglement.

Onderscheid tussen bevraging en registratie niet kennen. Een BKR-toestemmingsverklaring regelt het raadplegen van de registratie, niet het daarin vastleggen van gegevens. De registratie van een krediet of achterstand door een deelnemende instelling berust op een andere grondslag — doorgaans de uitvoering van de kredietovereenkomst zelf.

Uw rechten na het verlenen van toestemming

Nadat u toestemming heeft verleend en de bevraging heeft plaatsgevonden, behoudt u een aantal rechten. U kunt bij BKR een overzicht opvragen van uw eigen registratie om te controleren of de gegevens kloppen. Blijkt er een fout te staan, dan kunt u bij de betreffende deelnemende instelling verzoeken om correctie. Is de instelling niet bereid te corrigeren terwijl u meent dat de registratie onjuist is, dan staat de weg naar de Autoriteit Persoonsgegevens open voor een klacht.

De kredietverstrekker is op grond van de Wft verplicht om de uitkomst van de kredietwaardigheidstoets te bewaren als onderbouwing van zijn beslissing. Dat betekent dat ook de door u verleende toestemming voor een bepaalde tijd in het dossier blijft. Na afloop van de wettelijke bewaartermijn dient de verwerker de gegevens te verwijderen of te anonimiseren.

Kennis van deze rechten maakt u als consument weerbaarder: u weet wat u tekent, wat ermee gebeurt en hoe u kunt reageren als iets niet klopt.