Borgstellingsovereenkomst Nederland

De Borgstellingsovereenkomst in Nederland is de overeenkomst waarbij een borg zich tegenover een schuldeiser verbindt om de verplichting van een hoofdschuldenaar na te komen als die in gebreke blijft, dwingend geregeld in Burgerlijk Wetboek art. 7:850 tot 7:870. Voor de particuliere borg gelden bijzondere beschermingsregels: een maximumbedrag en schriftelijke vorm op grond van BW art. 7:858, en de toestemming van de echtgenoot of geregistreerd partner op grond van BW art. 1:88, bij gebreke waarvan de borgtocht vernietigbaar is.

De wettelijke grondslag in Nederland bestaat uit BW 7:850 (definitie borgtocht), BW 7:851 (subsidiariteitsprincipe voor particuliere borg), BW 7:855 (voorrecht van uitwinning), BW 7:857-861 (bijzondere bescherming particuliere borg), BW 7:858 (vormvereiste en maximumbedrag particuliere borg), BW 7:866 (regresrecht borg) en BW 6:150 (subrogatie). Voor gehuwde of geregistreerde particuliere borgen geldt aanvullend BW 1:88 (toestemmingsvereiste echtgenoot) en BW 1:89 (vernietigingsrecht).

De Borgstellingsovereenkomst verschilt van de Garantieovereenkomst (BW 6:51 abstracte zekerheid), die niet accessoir is en losstaat van de hoofdverbintenis, en van de Hoofdelijke aansprakelijkheid (BW 6:6 lid 2), waarbij de hoofdschuldenaren onderling gelijkwaardig zijn. Bij een borgtocht is er duidelijk een primaire schuldenaar (de hoofdschuldenaar) en een secundaire schuldenaar (de borg) met regresrecht na betaling.

De Nederlandse wet maakt een fundamenteel onderscheid tussen particuliere borgtocht (door een natuurlijke persoon die niet handelt in de uitoefening van beroep of bedrijf, BW 7:857) en zakelijke borgtocht (door een ondernemer of rechtspersoon). Particuliere borgen genieten bijzondere bescherming: schriftelijke vorm en vermelding van een maximumbedrag in cijfers en letters (BW 7:858; sanctie nietigheid); informatieplicht van de schuldeiser over financiele positie hoofdschuldenaar en risico's (HR 1 juni 1990, NJ 1991, 759 Van Lanschot/Bink); voorrecht van uitwinning hoofdschuldenaar eerst (BW 7:855); recht op opzegging na vijf jaar bij borg voor onbepaalde tijd (BW 7:861); toestemming echtgenoot of geregistreerd partner (BW 1:88).

Typische toepassingen zijn: ouder die garant staat voor de hypotheek van een kind bij aankoop eigen woning; directeur-grootaandeelhouder die als borg fungeert voor de bankschuld van zijn eigen BV (uitzondering BW 1:88 lid 5 normale uitoefening beroep of bedrijf); aandeelhouder die voor leverancierskrediet borg staat; familielid dat zich borg stelt voor huur of zorgkosten; bestuurder die persoonlijke aansprakelijkheid aanvaardt voor stichting of vereniging zonder vermogen.

De juridische gevolgen na betaling door de borg zijn tweeledig. Ten eerste verkrijgt de borg een regresrecht op de hoofdschuldenaar conform BW 7:866 voor wat hij heeft betaald. Ten tweede treedt de borg van rechtswege in alle rechten en zekerheden van de schuldeiser door subrogatie (BW 6:150 onderdeel b), inclusief eventuele pandrechten, hypotheken of bijbehorende borgstellingen. Bij meerdere borgen die hetzelfde bedrag hebben gegarandeerd, geldt onderlinge bijdrageplicht naar evenredigheid (BW 7:869).

De afdwingbaarheid van een borgstelling vereist een geldige hoofdverbintenis (accessoire karakter); is de hoofdverbintenis nietig of vernietigd, dan vervalt ook de borgstelling. Bij wanbetaling van de hoofdschuldenaar kan de schuldeiser de borg aanspreken na ingebrekestelling (BW 6:82); bij particuliere borg moet eerst de hoofdschuldenaar zijn uitgewonnen (BW 7:855). Procedureel volgt dagvaarding bij de Rechtbank Kanton (vorderingen tot 25.000 EUR, Rv art. 93) of civiele kamer (hogere bedragen, Rv art. 111-112).

De Borgstellingsovereenkomst Nederland is in vele financiele transacties en juridische relaties wenselijk of door de schuldeiser geeist als extra zekerheid. Onderstaande situaties vragen om een schriftelijke borgstelling.

Familie-borg voor hypotheek of geldlening. Ouders die garant staan voor de hypotheek van hun kind bij aankoop van een eerste eigen woning. De hypotheekverstrekker (bank) eist een borgstelling om het kredietrisico te beperken, vooral bij beperkte eigen middelen of inkomen van het kind. De borgstelling moet voldoen aan BW 7:858 (schriftelijk, maximumbedrag) en BW 1:88 (medeondertekening echtgenoot van de borg). Banken zoals ABN AMRO, ING, Rabobank en Volksbank gebruiken eigen standaardakten.

Borgstelling DGA voor schuld eigen BV. Een directeur-grootaandeelhouder (DGA) staat persoonlijk borg voor een banklening, leverancierskrediet of huurverplichting van zijn eigen Besloten Vennootschap of Naamloze Vennootschap. De bank wil zo de aansprakelijkheid niet beperken tot het BV-vermogen. Voor DGA-borg geldt de uitzondering van BW 1:88 lid 5 (normale uitoefening beroep of bedrijf), waardoor geen toestemming echtgenoot vereist is volgens HR 14 april 2000 NJ 2000, 689.

Leverancierskrediet en handelsfinanciering. Een leverancier die langere betaaltermijnen verstrekt aan een afnemer kan een borgstelling vragen van een directeur, een moedermaatschappij of een derde. De borgstelling beperkt het debiteurenrisico, vooral bij grote orders of bij afnemers met beperkte kredietwaardigheid blijkens BKR of een door Atradius of Coface afgegeven kredietverzekering.

Huurborgstelling. Verhuurders van bedrijfsruimte of woonruimte vragen vaak een borg van een derde (ouder, aandeelhouder, moedermaatschappij) naast of in plaats van een waarborgsom. Bij bedrijfsruimte conform BW 7:290-310 (winkelruimte) of BW 7:230a (overige bedrijfsruimte) is dit gangbaar. De huurder is de hoofdschuldenaar; de borg garandeert betaling van huur, schade en bijkomende kosten.

Borgstelling voor financieringsovereenkomst MKB. Bij krediet aan kleine en middelgrote ondernemingen (MKB) eisen banken meestal persoonlijke borgstelling van de eigenaar of bestuurders, eventueel aangevuld met BMKB-borgstelling van de Nederlandse overheid via de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). De BMKB (Borgstelling MKB-kredieten) ondersteunt door tot 70% van het tekort aan zekerheden te dekken.

Borgstelling bij oprichting BV of NV. Bij oprichting van een Besloten Vennootschap onder Flex-BV-regime (BW 2:175) of Naamloze Vennootschap (BW 2:64) zonder substantieel startkapitaal kan de oprichter persoonlijk borg staan voor eerste verplichtingen. Dit voorkomt aanloopproblemen bij de eerste leveranciers, verhuurders of dienstverleners.

Borg bij studielening of opleidingsschuld. Ouders die voor een kind borg staan voor een private studielening of opleidingsschuld die niet door DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) wordt gefinancierd. Conventionele banken eisen vaak ouderborg voor leningen aan studenten zonder eigen inkomen.

Borgstelling bij erfopvolging onderneming. Bij overname van een familieonderneming kunnen de oude eigenaars borg staan voor de financiering van de overnemer; dit voorkomt onmiddellijke uittreding van het werkkapitaal en geeft de bank vertrouwen in continuiteit.

Borgstelling voor verzekeringspremies. Bij beroepsaansprakelijkheidsverzekeringen, ziektekostenverzekeringen voor ondernemers of grote schadeverzekeringen kunnen verzekeraars een persoonlijke borg vragen van de bestuurder of aandeelhouder als aanvullende zekerheid.

Borgstelling voor proceskosten. Bij dagvaarding van een eiser zonder voldoende verhaal in Nederland (cautio iudicatum solvi) kan de gedaagde een borgstelling voor proceskosten eisen conform Rv art. 224. Dit geldt vooral bij internationale procedures waarbij de eiser woonachtig is buiten de EU.

De Borgstellingsovereenkomst Nederland bevat de volgende essentiele elementen die conform BW 7:850-870 en de bijzondere bescherming van particuliere borgen (BW 7:857-861) moeten worden vastgelegd voor rechtsgeldigheid en afdwingbaarheid.

Identificatie van alle drie partijen. Schuldeiser, hoofdschuldenaar en borg met volledige naam, adres, BSN voor natuurlijke personen (9 cijfers) of KVK-nummer voor rechtspersonen (8 cijfers). Bij rechtspersonen verifieren van tekeningsbevoegdheid via het Handelsregister van de Kamer van Koophandel (KVK). Bij gehuwde of geregistreerd partner borg ook NAW-gegevens van de echtgenoot voor BW 1:88 medeondertekening.

Nauwkeurige omschrijving hoofdverbintenis. De geborgde schuld moet voldoende identificeerbaar zijn: type onderliggende overeenkomst (geldlening, huur, leverancierskrediet), datum, partijen, hoofdsom, doel en eventueel vervalafspraken. Een algemene borg voor alle toekomstige schulden van de hoofdschuldenaar (krediet- of houderschapsborg) is mogelijk maar vereist nauwkeurige omschrijving en bij particuliere borg verplicht een maximumbedrag.

Maximumbedrag in cijfers en in letters (verplicht bij particuliere borg, BW 7:858). Het bedrag waartoe de borg zich maximaal verbindt, inclusief eventuele rente en kosten, moet in cijfers (EUR 100.000,00) en voluit in letters (honderdduizend euro) worden vermeld. Zonder maximumbedrag is een particuliere borgtocht nietig op grond van BW 7:858. Voor zakelijke borgtocht is geen maximumbedrag verplicht maar wel sterk aan te raden voor rechtszekerheid.

Duur van de borgtocht. Bepaalde tijd (specifieke einddatum, bijvoorbeeld duur van de hoofdverbintenis), gehele looptijd van de hoofdverbintenis (volgt automatisch het bestaan van de hoofdschuld) of tot algehele voldoening van de schuld. Bij borg voor onbepaalde tijd of voor toekomstige schulden geldt voor particuliere borg het recht op opzegging na vijf jaar (BW 7:861 lid 1).

Type borgtocht en aansprakelijkheid. Particuliere borgtocht met voorrecht van uitwinning (BW 7:855 lid 1: schuldeiser moet eerst de hoofdschuldenaar uitwinnen voordat hij de borg aanspreekt); hoofdelijke borgtocht (BW 6:6 lid 2: borg en hoofdschuldenaar gelijk aansprakelijk, schuldeiser kiest wie hij eerst aanspreekt); of borgtocht op eerste verzoek (direct opvorderbaar na enkele schriftelijke aanvraag). De keuze heeft grote gevolgen voor de positie van de borg.

Informatieplicht schuldeiser bij particuliere borg. Conform BW 7:858 en de Van Lanschot/Bink-jurisprudentie (HR 1 juni 1990, NJ 1991, 759) moet de schuldeiser de particuliere borg voorlichten over de financiele positie van de hoofdschuldenaar en de risico's verbonden aan de borgstelling. Schending van deze informatieplicht kan leiden tot vernietiging van de borgstelling wegens dwaling (BW 6:228) of tot vermindering van de aansprakelijkheid. De website forms-legal.com biedt verwante modellen voor de Geldleningsovereenkomst (te borgen lening), de Schuldbekentenis (erkenning bestaande schuld) en de Afbetalingsregeling (gespreide betaling).

Toestemming echtgenoot of geregistreerd partner (BW 1:88). Bij gehuwde of geregistreerde particuliere borg is medeondertekening van de echtgenoot of partner verplicht op grond van BW 1:88 lid 1 onderdeel c. Zonder toestemming kan de echtgenoot de borgtocht vernietigen binnen drie jaar na bekendwording (BW 1:89; HR 18 oktober 2002, NJ 2002, 612). Uitzondering: borg ten behoeve van normale uitoefening beroep of bedrijf (BW 1:88 lid 5), bijvoorbeeld bestuurder-aandeelhouder die borg staat voor zijn eigen onderneming (HR 14 april 2000, NJ 2000, 689 Esmilo).

Regresrecht en subrogatie. Vermelding van het regresrecht van de borg op de hoofdschuldenaar na betaling (BW 7:866) en de wettelijke subrogatie in de rechten van de schuldeiser (BW 6:150 onderdeel b). Bij betaling treedt de borg van rechtswege in alle pandrechten, hypotheken en bijbehorende zekerheden van de schuldeiser, inclusief eventuele medeborgstellingen (BW 7:869 onderlinge bijdrageplicht naar evenredigheid).

Forumkeuze en toepasselijk recht. Bevoegde rechtbank (Rechtbank Kanton voor vorderingen tot 25.000 EUR conform Rv art. 93, of civiele kamer voor hogere bedragen) en toepasselijk recht (Nederlands recht). Voor particuliere borg geldt steeds de woonplaats van de borg als bevoegde rechtbank conform BW 6:236 onderdeel n.

Ondertekening met handgeschreven vermelding maximumbedrag (BW 7:859). Bij particuliere borg is naast de gewone handtekening een handgeschreven vermelding van het maximumbedrag onder de handtekening van de borg verplicht (BW 7:859). Dit vereiste benadrukt het besef van de borg over de omvang van zijn verplichting en is essentieel voor de rechtsgeldigheid van de borgtocht.

Het correct invullen van de Borgstellingsovereenkomst Nederland verloopt in onderstaande stappen om voldoening aan BW 7:850-870, bescherming particuliere borgen en BW 1:88 toestemming te waarborgen.

Stap 1 - Identificatiegegevens schuldeiser invullen. Vul de volledige naam (bijvoorbeeld Rabobank Nederland N.V. of een particuliere uitlener), het adres en KVK-nummer (voor rechtspersonen) of BSN (voor natuurlijke personen) van de schuldeiser. Bij banken kan de naam van de specifieke vestiging worden vermeld als correspondentieadres.

Stap 2 - Hoofdschuldenaar specificeren. Vul de volledige naam, het adres en KVK-nummer of BSN van de hoofdschuldenaar (degene wiens schuld wordt geborgd). Bij een BV is verificatie van tekeningsbevoegdheid via kvk.nl/handelsregister cruciaal. De hoofdschuldenaar ondertekent ook de overeenkomst ter bevestiging van de situatie.

Stap 3 - Borg en type borg vastleggen. Vul de volledige naam, het adres en BSN of KVK-nummer van de borg. Selecteer het type borg: particuliere borg (natuurlijke persoon zonder beroepsmatig karakter, met bijzondere bescherming BW 7:857-861), zakelijke borg (eenmanszaak of zzp-er), bestuurder/aandeelhouder eigen BV (uitzondering BW 1:88 lid 5 normale uitoefening beroep of bedrijf), of rechtspersoon. Het type bepaalt de toepasselijke beschermingsregels en de geldigheid van de overeenkomst.

Stap 4 - BW 1:88 toestemming echtgenoot checken. Geef aan of de borg gehuwd is of in geregistreerd partnerschap leeft. Zo ja: vul de naam van de echtgenoot of partner in voor medeondertekening conform BW 1:88 lid 1 onderdeel c. Zonder deze toestemming kan de echtgenoot de borgtocht vernietigen binnen drie jaar na bekendwording (BW 1:89). Uitzondering: bij DGA-borg voor eigen BV in normale bedrijfsuitoefening (HR 14 april 2000, NJ 2000, 689) geen toestemming vereist.

Stap 5 - Hoofdverbintenis nauwkeurig omschrijven. Vermeld concreet de geborgde schuld: type overeenkomst (geldleningsovereenkomst, huurcontract, leverancierskrediet), datum, partijen, hoofdsom in euro en doel. Bijvoorbeeld geldleningsovereenkomst d.d. 15-03-2026 tussen Rabobank en De Vries Bouw BV ter hoogte van 100.000 EUR voor financiering nieuwbouw bedrijfspand. Verwijzing naar een specifieke onderliggende overeenkomst is essentieel voor de accessoire band.

Stap 6 - Maximumbedrag in cijfers en in letters invullen. Vermeld het maximumbedrag in cijfers (formaat 100.000,00 met punt voor duizendtallen en komma voor decimalen) en voluit in letters (honderdduizend euro). Voor particuliere borg is dit op straffe van nietigheid verplicht conform BW 7:858. Geef aan of dit inclusief of exclusief rente en kosten is.

Stap 7 - Duur en eventuele einddatum. Kies bepaalde tijd (vul de einddatum in DD-MM-JJJJ), gehele looptijd hoofdverbintenis of tot algehele voldoening. Bij onbepaalde tijd of toekomstige schulden heeft de particuliere borg recht op opzegging na vijf jaar (BW 7:861 lid 1). Bij hypotheekborgstelling vaak gekozen voor duur tot algehele aflossing.

Stap 8 - Type borgtocht en informatie-erkenning. Selecteer particuliere borg met voorrecht van uitwinning (BW 7:855: schuldeiser moet eerst hoofdschuldenaar uitwinnen), hoofdelijke borg (gelijk aansprakelijk met hoofdschuldenaar, BW 6:6 lid 2), of borg op eerste verzoek (direct opvorderbaar). Bij particuliere borg verklaart de borg de voorlichting over financiele positie hoofdschuldenaar en risico's te hebben ontvangen (BW 7:858; Van Lanschot/Bink-arrest).

Stap 9 - Forumkeuze en ondertekening. Vermeld de bevoegde rechtbank (voor particuliere borg woonplaats borg conform BW 6:236). Vul plaats en datum van ondertekening in. Alle vier partijen ondertekenen: schuldeiser, hoofdschuldenaar, borg en echtgenoot/partner borg (BW 1:88). Voor particuliere borg is daarnaast een handgeschreven vermelding van het maximumbedrag onder de handtekening verplicht (BW 7:859). Bewaar het document samen met de onderliggende hoofdverbintenis.

De Borgstellingsovereenkomst Nederland is gebonden aan strikte wettelijke vereisten uit BW Boek 7 titel 14 (borgtocht), BW Boek 1 (familierecht), de Wet op het financieel toezicht (Wft) en de jurisprudentie van de Hoge Raad over informatie- en zorgplichten.

Vormvereisten particuliere borg (BW 7:858 lid 1). De borgtocht door een natuurlijke persoon die niet handelt in de uitoefening van beroep of bedrijf is alleen geldig indien zij schriftelijk is aangegaan en het maximumbedrag waartoe de borg zich verbindt nauwkeurig is omschreven. Een mondelinge particuliere borgtocht is nietig op grond van BW 7:858 lid 1. Een schriftelijke particuliere borgtocht zonder maximumbedrag of met onbepaald bedrag is eveneens nietig. Zakelijke borgtocht door ondernemingen is vormvrij maar schriftelijke vastlegging is altijd aan te raden.

Handgeschreven vermelding (BW 7:859). Voor particuliere borg is naast de gewone handtekening een handgeschreven vermelding van het maximumbedrag onder de handtekening verplicht. Dit vereiste benadrukt het besef van de borg en is essentieel voor de rechtsgeldigheid. In de jurisprudentie wordt het ontbreken van de handgeschreven vermelding streng beoordeeld; in de zaak HR 22 september 1995 NJ 1996, 521 werd een particuliere borgtocht zonder handgeschreven vermelding vernietigd.

Informatieplicht schuldeiser (BW 7:858 en jurisprudentie). De schuldeiser is verplicht de particuliere borg voorlichting te geven over de financiele positie van de hoofdschuldenaar en de risico's verbonden aan de borgstelling. Deze plicht is uitgewerkt in de Van Lanschot/Bink-jurisprudentie (HR 1 juni 1990, NJ 1991, 759) en bevestigd in onder meer HR 4 november 1994 NJ 1995, 313 (Stoffels). Schending van de informatieplicht kan leiden tot vernietiging van de borgstelling wegens dwaling (BW 6:228), vermindering van de aansprakelijkheid of vergoeding van schade door de borg.

Voorrecht van uitwinning (BW 7:855). De particuliere borg heeft het voorrecht van uitwinning: de schuldeiser moet eerst alle redelijke pogingen ondernemen om verhaal te halen op de hoofdschuldenaar voordat hij de borg aanspreekt. Bij hoofdelijke borgtocht (BW 6:6 lid 2) vervalt dit voorrecht. Het voorrecht geldt eveneens niet voor zakelijke borg of borg op eerste verzoek (abstracte garantie).

Toestemming echtgenoot (BW 1:88). Bij gehuwde of geregistreerd partnerschap-borg is medeondertekening van de echtgenoot of partner verplicht op grond van BW 1:88 lid 1 onderdeel c voor handelingen anders dan in de normale uitoefening van het beroep of bedrijf van de andere echtgenoot. Zonder deze toestemming kan de echtgenoot de borgtocht vernietigen binnen drie jaar na bekendwording (BW 1:89 lid 1 onderdeel a). De uitzondering van BW 1:88 lid 5 geldt voor borg ten behoeve van normale uitoefening beroep of bedrijf, bijvoorbeeld bestuurder-aandeelhouder die borg staat voor zijn eigen onderneming (HR 14 april 2000 NJ 2000, 689 Esmilo).

Accessoir karakter (BW 7:851). De borgtocht is accessoir aan de hoofdverbintenis: de borg kan dezelfde verweermiddelen inroepen als de hoofdschuldenaar (BW 7:852), de borg is niet verschuldigd meer dan de hoofdschuldenaar (BW 7:853), en bij nietigheid of vernietiging van de hoofdverbintenis vervalt ook de borgtocht (BW 7:851 lid 2). Een lening die nietig is wegens woekerrente (BW 3:40) of misbruik van omstandigheden leidt automatisch tot ongeldigheid van de daarvoor gestelde borg.

Opzeggingsrecht borg voor onbepaalde tijd (BW 7:861). De particuliere borg voor toekomstige schulden of voor onbepaalde tijd heeft het recht de borgtocht op te zeggen na ommekomst van vijf jaar conform BW 7:861 lid 1. Opzegging via aangetekende brief; daarna eindigt de borg ten aanzien van nadien ontstane schulden, maar blijft de aansprakelijkheid voor reeds ontstane verplichtingen.

Regresrecht en subrogatie (BW 7:866; BW 6:150). Na betaling door de borg ontstaat een regresrecht op de hoofdschuldenaar conform BW 7:866 voor het betaalde bedrag inclusief rente en kosten. Bovendien treedt de borg van rechtswege in alle rechten en zekerheden van de schuldeiser door subrogatie (BW 6:150 onderdeel b), inclusief eventuele pandrechten (BW 3:227), hypotheken (BW 3:260) en medeborgstellingen. Bij meerdere borgen geldt onderlinge bijdrageplicht naar evenredigheid (BW 7:869).

Fiscale aspecten. Een particuliere borgstelling vormt geen direct belastbaar feit, maar bij uitwinning kan de borg het betaalde bedrag fiscaal aftrekken als negatieve loon of negatieve resultaat uit overige werkzaamheden (Wet IB 2001) afhankelijk van de aard. Voor de DGA-borg gelden specifieke regels onder de bedrijfsfusieregeling en de Wet excessief lenen bij eigen vennootschap (vanaf 1 januari 2025) bij doorgevoerd regres.

De volgende fouten worden bij de Borgstellingsovereenkomst Nederland regelmatig gemaakt en leiden tot nietigheid, vernietigbaarheid, persoonlijke aansprakelijkheid of verlies van regresrecht.

Fout 1 - Particuliere borg zonder maximumbedrag. Een particuliere borg zonder vermelding van een nauwkeurig maximumbedrag is nietig op grond van BW 7:858 lid 1. Een onbepaalde borg (alle schulden, huidige en toekomstige, zonder bovengrens) wordt door de rechter niet erkend. Vermeld altijd het maximumbedrag in cijfers (formaat 100.000,00) en voluit in letters (honderdduizend euro), inclusief of exclusief rente en kosten.

Fout 2 - Vergeten handgeschreven vermelding maximumbedrag. Voor particuliere borg is naast de getypte tekst een handgeschreven vermelding van het maximumbedrag onder de handtekening verplicht conform BW 7:859. Het ontbreken hiervan leidt tot vernietiging van de borgtocht (HR 22 september 1995 NJ 1996, 521). Schrijf naast de handtekening: borg voor maximaal honderdduizend euro.

Fout 3 - Ontbreken toestemming echtgenoot (BW 1:88). Bij gehuwde of geregistreerde particuliere borg leidt het ontbreken van medeondertekening door de echtgenoot of partner tot vernietigbaarheid van de borgtocht binnen drie jaar na bekendwording (BW 1:89). De echtgenoot kan de borg dus aanvechten en de zekerheid laten wegvallen. Vraag bij elke particuliere borg medeondertekening van de partner, behalve bij DGA-borg voor eigen BV in normale bedrijfsuitoefening (HR 14 april 2000 NJ 2000, 689 Esmilo, uitzondering BW 1:88 lid 5).

Fout 4 - Geen voorlichting over financiele positie hoofdschuldenaar. De schuldeiser heeft op grond van BW 7:858 en de Van Lanschot/Bink-jurisprudentie (HR 1 juni 1990 NJ 1991, 759) een informatieplicht jegens de particuliere borg over de financiele positie van de hoofdschuldenaar en de risico's. Schending leidt tot vernietiging wegens dwaling (BW 6:228) of vermindering aansprakelijkheid. Banken gebruiken standaardformulieren met financiele kerncijfers en risicoanalyse om aan deze plicht te voldoen.

Fout 5 - Verkeerd type borgtocht kiezen. Een hoofdelijke borgtocht (BW 6:6 lid 2) ontneemt de borg het voorrecht van uitwinning en stelt hem gelijk aan de hoofdschuldenaar. De schuldeiser kan dan direct bij de borg vorderen zonder eerst de hoofdschuldenaar uit te winnen. Voor de borg is een gewone particuliere borg met voorrecht van uitwinning (BW 7:855) altijd gunstiger. Lees zorgvuldig welk type wordt voorgesteld.

Fout 6 - Borg na nietigheid hoofdverbintenis. De borgtocht is accessoir aan de hoofdverbintenis (BW 7:851 lid 2): bij nietigheid of vernietiging van de geborgde lening vervalt ook de borg. Een borg voor een lening met woekerrente (BW 3:40) of bij misbruik van omstandigheden vervalt automatisch zodra de lening wordt vernietigd. Toets vooraf de geldigheid van de hoofdverbintenis.

Fout 7 - Geen opzegging na vijf jaar bij onbepaalde tijd. Voor particuliere borg voor toekomstige schulden of voor onbepaalde tijd geldt het recht op opzegging na ommekomst van vijf jaar (BW 7:861 lid 1). Veel borgen weten dit recht niet en blijven jarenlang aansprakelijk voor nieuwe schulden van de hoofdschuldenaar. Zeg tijdig schriftelijk op via aangetekende brief.

Fout 8 - Geen registratie regresrecht. Na betaling door de borg ontstaat een regresrecht op de hoofdschuldenaar conform BW 7:866 en wettelijke subrogatie in de rechten van de schuldeiser (BW 6:150). Veel borgen vergeten echter dit recht actief te effectueren door schuldoverdracht te documenteren bij de schuldeiser en, bij eventuele hypotheek- of pandrecht, de aktes te laten overschrijven op naam van de borg in de openbare registers (Kadaster).

Fout 9 - Onvoldoende identificatie van partijen. Een borgstelling met onvolledige NAW-gegevens, ontbrekend BSN of KVK-nummer, of zonder vermelding van het BV-statutair adres uit het Handelsregister van de KVK, maakt latere incasso of regres lastig. De gerechtsdeurwaarder heeft volledige identificatiegegevens nodig voor controle in de Basisregistratie Personen en het Handelsregister van de Kamer van Koophandel.

Fout 10 - Geen rekening met DGA-aansprakelijkheid en Wet excessief lenen. Een DGA die persoonlijk borg staat voor zijn BV en na uitwinning regresrecht heeft op zijn BV (BW 7:866), creeert een vordering die fiscaal moet worden verwerkt. Sinds 1 januari 2025 geldt de Wet excessief lenen bij eigen vennootschap: vorderingen van de DGA op zijn BV (na regres door borguitwinning) boven 500.000 EUR worden belast in box 2 als fictieve onttrekking tegen 24,5%-31% (Wet IB 2001 art. 4.13). Houd hier rekening mee bij grote DGA-borgstellingen voor de BV.